Μάθημα 3 – Σημειώσεις (AI μεταφορά από χειρόγραφο)
Σύστημα πεποιθήσεων
- Φορτισμένες πεποιθήσεις.
- Αποθηκευμένα παλιά συναισθήματα.
- Εξελισσόμενο σύστημα πεποιθήσεων.
- Πνευματική διάσταση – πίστη.
Βασικές έννοιες
- Μια πεποίθηση μπορεί να δημιουργήσει πάνω από ένα συναίσθημα.
- Ένα συναίσθημα μπορεί να έχει πολλές πεποιθήσεις από πίσω.
- Για κάθε συναίσθημα θέλουμε να βρούμε τις πεποιθήσεις που το δημιουργούν.
- Όταν έχει ποικιλία συναισθημάτων πρέπει να ρωτήσουμε με ποιο συναίσθημα θέλει να εργαστεί ή να απελευθερωθεί.
- Υπάρχουν διαφορετικές πεποιθήσεις που δημιουργούν:Φόβο –
Θυμό – Πιστεύω ότι ο άλλος φταίει.
Ενοχή – Πιστεύω ότι εγώ φταίω.
Αδικία – Πιστεύω ότι θα έπρεπε να γίνει κάτι άλλο.
- Θα υπάρχουν δευτερογενή συναισθήματα. Είναι αυτά που έχω επειδή έχω ένα άλλο συναίσθημα.Σε τέτοια περίπτωση θα ρωτήσουμε, παράδειγμα:
«Θέλεις να δουλέψεις με το θυμό ή με την ενοχή που νιώθεις επειδή νιώθεις θυμό;»
Ή
«Θες να δουλέψεις με το φόβο ή με την ντροπή ή με το θυμό που νιώθεις προς τον εαυτό σου επειδή φοβάσαι;»
- Στην ενεργητική ακρόαση πάντα υπάρχουν διαφορετικοί δρόμοι (μπορεί να είναι 5 ή 6 κατευθύνσεις).
- Μπορεί να υπάρχουν διαφορετικά συναισθήματα ή διαφορετικές όψεις των ερεθισμάτων.
- Όταν ρωτήσουμε ή όταν πάρουμε έναν δρόμο θα πρέπει να θυμόμαστε τους διαφορετικούς δρόμους που δεν πήραμε.
Αν πάμε με έναν δρόμο που δεν μας οδηγήσει κάπου μετά από κάποιες ερωτήσεις ίσως πρέπει να γυρίσουμε πίσω και να πάρουμε κάποιον δρόμο.
- Θέλει προσοχή όταν συντονιζόμαστε και οι άλλοι θέλουν να ρωτήσουν ερωτήσεις.Μπορούμε να επιτρέψουμε αν δεν δίνουν συμβουλές κλπ.
Α. Μπορεί να βοηθηθούν.
Β. Ή μπορεί να χαθούμε.
Γ. Είναι δική μας δουλειά να θυμόμαστε πού είχαμε μείνει πριν τις ερωτήσεις του άλλου.
- Δίνουμε λιγότερη σημασία στις αντιδράσεις.Δεν εξεταζόμαστε να αλλάξουμε αντιδράσεις πριν αλλάξουμε συναισθήματα ή πεποιθήσεις για να μην δημιουργηθεί μια εξωτερική σύγκρουση.
Μπορούμε όμως να χρησιμοποιήσουμε μια αντίδραση σαν κλειδί για να βρούμε συναισθήματα ή πεποίθηση γιατί δεν μπορεί να υπάρξει εξωτερική ή εσωτερική αντίδραση χωρίς πεποίθηση ή συναίσθημα.
Πιθανή ερώτηση:
Αν έβλεπες κάποιον να αντιδρά με τον συγκεκριμένο τρόπο, τι θα φανταζόσουν ότι μπορεί να νιώθει αυτός ο άνθρωπος;
(Τον απαλλάσσουμε από την ευθύνη να απαντά για τον εαυτό του.)
Πιθανές αντιδράσεις
- Απόσταση από τα ερεθίσματα – Συνήθως από προβλήματα χωρίς να έχουμε θεραπευτεί μέσα μας.
- Επίθεση –
- Άρνηση – Κλασικό σε ανθρώπους εθισμένους σε ουσίες ή δραστηριότητες.Αρνούνται την ύπαρξη του προβλήματος ή των συναισθημάτων.
- Κριτική, γκρίνια, παράπονο –Θέλουμε να εκτονώσουμε αυτό που νιώθουμε θέλοντας να ξεκαθαρίσουμε ότι οι άλλοι φταίνε για το γεγονός ότι εμείς δεν νιώθουμε καλά.
- Μούτρα, απόσταση.
- Σαρκασμός –Μέσα στον σαρκασμό υπάρχει το μήνυμα ότι ο άνθρωπος κοροϊδεύει ή δεν πιστεύει αυτό που κάνει ή λέει ο άλλος.
- Παράπονο, γκρίνια – Μήπως ο άλλος αξίζει αυτό που θέλουμε.
- Απομάκρυνση – Και έτσι να μην έχουμε ερεθίσματα ή συναισθήματα.
- Προσπάθεια για επικοινωνία.
- Να κάνουμε αυτογνωσία και να προσπαθούμε να βρούμε εσωτερικές λύσεις.
Υπάρχει ποικιλία αντιδράσεων. Δεν αποκλείεται κάποιος να ενσωματώνει πολλά από αυτά μαζί.
Behavioural Therapy
Ασχέτως από το ότι δεν δίνουμε συμπεριφορικές συμβουλές όταν ο άλλος δεν έχει αλλάξει το συναίσθημα ή την πεποίθηση.
Αλλά αν κάποιος δυσκολεύεται πολύ μπορεί κάποιος να φαντάζεται ότι πιστεύει την νέα αντίληψη και να συμπεριφέρεται έτσι.
Καθώς το κάνει αυτό ο άνθρωπος έρχεται σε επαφή με τις αντιστάσεις μέσα του και έτσι του επιτρέπει να φέρνει την αλήθεια ή την εναλλακτική αντίληψη και έτσι συντονίζεται με αυτό.
Έχει μεγάλη αξία να αποφασίσει να συμπεριφέρεται με ευγένεια, με καλοσύνη, με αγάπη παρόλο που δεν το νιώθει αλλά με βοηθάει να συντονιστώ με αυτά.
Μπορεί να το ζητήσουμε σαν πείραμα.
Το μάθημα
Μερικές φορές το μάθημα είναι εξωτερικό. Άλλες φορές εσωτερικό.
Μπομπ:
«Εγώ θα έλεγα ότι είναι πάντα εξωτερικό αλλά μερικές φορές και εσωτερικό.»
Κάποιες φορές η βοήθεια που θα δώσουμε θα είναι να απελευθερωθεί από το συναίσθημα και την πεποίθηση και να μπορεί να νιώθει καλά με την κατάσταση όπως είναι.
Άλλες φορές θα χρειαστεί να τον βοηθήσουμε να είναι πιο δραστήριος στο να αλλάξει τα πράγματα.
Π.χ. να βάλει όρια, να επικοινωνήσει, να είναι πιο δραστήριος στην δημιουργία της πραγματικότητάς του.
Οι δύο δρόμοι συνυπάρχουν.
Δεν υπάρχει καμία περίπτωση να μην χρειάζεται να συντονιστεί με πεποιθήσεις να είναι καλά ακόμη και αν δεν αλλάζουν τα πράγματα.
Μην «τεμπελιάζουμε» να λύσουμε το πρόβλημα μόνο εξωτερικά.
Ανάλυση συναισθημάτων
Ερέθισμα → Πεποίθηση → Συναίσθημα → Αντίδραση
Συνήθως ξεκινάμε με το συναίσθημα ή το ερέθισμα.
Συναίσθημα χωρίς ερέθισμα
Αν έχει μόνο το συναίσθημα μπορούμε να ζητήσουμε να κλείσει τα μάτια βιώνοντας το συναίσθημα και να σκεφτεί ποια είναι η κατάσταση στη ζωή του που τον κάνει να βιώσει το συναίσθημα αυτό.
Ίσως πει «νιώθω κατάθλιψη επειδή…»
Ερέθισμα χωρίς συναίσθημα (90%)
Εκεί θα χρειαστεί να τον κατευθύνουμε να βρει τις πεποιθήσεις που είναι συνδετικός κρίκος του ερεθίσματος με το συναίσθημα.
Θέλουμε πεποιθήσεις για κάθε συναίσθημα.
Το ερέθισμα μπορεί να έχει διαφορετικές όψεις.
- Αυτό που λέει κάποιος.
- Το ύφος που το λέει.
- Το περιβάλλον.
- Ποιος άλλος ήταν εκεί.
- Παιδικά βιώματα που σχετίζονται.
Πρέπει να γίνεται το ερέθισμα συγκεκριμένο ειδικά στο EFT.
Βασικές όψεις ενεργητικής ακρόασης
- Να ενδιαφερόμαστε.
- Να μην έχουμε προκαταλήψεις / γνώμες.
- Να είμαστε ελεύθεροι από φόβους και συναισθήματα σε σχέση με αυτό που μας λέει.(Αν δεν μπορούμε τον παραπέμπουμε.)
- Να προσέχουμε πάρα πολύ ότι η λύση για τον άλλον δεν είναι αυτή που δίνουμε εμείς σε αντίστοιχο πρόβλημα (ακόμη αν το μάθημα είναι ίδιο).
- Να μην ταυτιζόμαστε.Ο άνθρωπος έχει ακριβώς το ερέθισμα που χρειάζεται για την εξέλιξή του.
Να μην δώσουμε συμβουλές.
Οι λόγοι που δυσκολευόμαστε να μην δίνουμε συμβουλές:
Α. Παίρνουμε αξία όταν δίνουμε συμβουλές. Ρόλος σωτήρα ή δασκάλου.
Β. Νομίζουμε ότι βοηθάμε και ο άλλος είναι ανίκανος να βρει δικές του απαντήσεις.
Γ. Έχουμε συνηθίσει να δίνουμε συμβουλές.
Δ. Οι άλλοι έχουν ανάγκη και προτιμούν συμβουλές.
Διευκρίνιση
Μπορούμε να συμβουλεύσουμε βιβλία, τεχνικές, βίντεο κλπ. Όχι κρίσεις και απόψεις ζωής.
- Να καταλάβουμε τους μηχανισμούς του νου.
- Ποια είναι η ανάγκη;
- Τι προστατεύεις;
- Τι αναζητάς;
- Τι χρειάζεσαι;
Θα χρειαστεί να βρούμε την προσκόλληση:
- Αξίας
- Ασφάλειας
- Ελευθερίας
- Απόλαυσης
- Δικαιοσύνης κλπ.
- Μπορούμε να τον αφήσουμε με μια ερώτηση. Όχι με μια απάντηση (ή εμψυχωτική ερώτηση).Δηλ. ή λόγος που δεν είναι καλά ή τρόπος να είναι καλά.
Π.χ. «Τι πιστεύω ή τι έχω βιώσει στο παρελθόν που με κάνει να έχω αυτή την ευαισθησία;»
SOS: Μην φοβάστε να μην ξέρετε ή να μην φτάσετε κάπου συγκεκριμένα!
- Όταν δίνουμε απαντήσεις και συμβουλές ο άνθρωπος αρχίζει να εξαρτάται από μας. Χάνει τελικά την αυτοεκτίμηση και εσωτερική φωνή.
- Να μην ταυτιζόμαστε εγωιστικά.Είμαστε απλοί αρωγοί.
Δεν είμαστε ποτέ η αιτία για την επιτυχία ή για την αποτυχία του άλλου.
Δεν είμαστε ποτέ η αιτία της λύσης.
Ατμόσφαιρα την ώρα της επικοινωνίας
- Σώμα προς αυτόν.
- Στέλνω αγάπη καθώς την ώρα που τον ακούω.
- Κοιτώ στα μάτια του.
- Επιβεβαίωση ότι τον ακούω κατά καιρούς. Ερώτηση για να σιγουρευτώ ότι έχω καταλάβει.
- Να θυμόμαστε όλες οι απαντήσεις βρίσκονται μέσα στον άλλον.
Μην παρασυρόμαστε από το μελόδραμα του άλλου.
Χρειάζεται μια ισορροπία
- Να νιώθω πόσο σημαντικό είναι η οδύνη για τον άλλο χωρίς να το μειώνουμε. Σεβασμός.
- Από την άλλη να μην παρασυρόμαστε συναισθηματικά. Βλέπω απέναντί μου τον ίδιο το Θεό.
Το παράδειγμα της θάλασσας
Όταν ο άλλος πνίγεται στη θάλασσα μπορούμε:
Α. Να πηδήξουμε στη θάλασσα και να πνιγούμε μαζί του.
Β. Να κάτσουμε έξω και να του φωνάζουμε έλα.
Γ. Μπορούμε να πηδήκουμε στη θάλασσα με ένα σχοινί δεμένο στην παραλία.
Το σχοινί είναι η γνώση ότι είναι πνεύμα, ότι δεν είναι τυχαίο αυτό που συμβαίνει, και ότι έχει τη δύναμη μέσα του και ότι είναι μια αιώνια ψυχή.
Συνέχεια – Ατμόσφαιρα και ενεργητική ακρόαση
- Χρειάζεται να αποφύγουμε οποιαδήποτε προβολή δικών μας αντιλήψεων πάνω στον άλλον.
- Καμιά φορά είναι σημαντικό να μοιραζόμαστε κάτι που έχουμε βιώσει ή ένα δικό μας θέμα. Δεν είμαστε φωτισμένοι. Ενθαρρύνει τους άλλους να ανοίγονται πιο εύκολα. Πάλι η λύση μας δεν είναι αυτή που πρέπει να βρουν οι άλλοι.
- Η ουσία της ενεργητικής ακρόασης είναι οι σωστές ερωτήσεις που θα οδηγήσουν στη βαθύτερη κατανόηση του προβλήματος.
- Είναι σημαντικό να γίνονται αυτά σε μια ατμόσφαιρα αγάπης, πραότητας και αποδοχής. Να νιώθει ο άλλος αποδεκτός και ότι μπορεί να μας πει τα πιο βαριά μυστικά του.
- Οι ερωτήσεις που θα κάνουμε χρειάζεται να γίνουν από ένα αγνό παιδί που δεν καταλαβαίνει.
Από Μπομπ:
«Προσπαθήστε να πείτε δεν ξέρω γιατί νιώθει όπως νιώθει. Δεν ξέρω ποια είναι η πεποίθηση. Ανακαλύπτουμε τη λειτουργία ενός ανθρώπινου νου! Θέλει περιέργεια, ενδιαφέρον!»
«Σαν ένα παιχνίδι, ας βρούμε το αυγό! Λαχτάρα και ενδιαφέρον για την αλήθεια. Με ενθουσιασμό ένα ψάξιμο.»
Πορεία ενεργητικής ακρόασης: Διάγραμμα στη σελίδα 17 στο εγχειρίδιο των συντονιστών. Να το έχουμε μπροστά μας για καιρό, μήνες.
Να απαντήσουμε όλες τις ερωτήσεις στο κεφάλαιο 6.
Να μελετήσουμε και να απαντήσουμε 4 σελίδες ερωτήσεις σιγά σιγά για ένα θέμα που μας απασχολεί.
(Θα τα δώσουμε σιγά σιγά στον σύντροφό μας.)
Ερέθισμα ή ερμηνεία
Πρέπει να τα ξεχωρίζουμε.
Δεν σημαίνει ότι δεν μπορούμε να δουλέψουμε την πεποίθηση σαν ερέθισμα.
Μπορεί η ερμηνεία να μην αληθεύει αλλά μέχρι κάποια στιγμή αυτό να λειτουργεί σαν ερέθισμα για τον άνθρωπο.
Και μετά να πάρουμε μια κατεύθυνση για την αλλαγή της πεποίθησης για το πραγματικό ερέθισμα.
Άρα ή μπορούμε να δουλέψουμε με το πραγματικό ερέθισμα (δηλ. την πράξη του άλλου, τα λόγια κλπ.).
Ή με την ερμηνεία του ερεθίσματος από τον άνθρωπο σαν ερέθισμα (συναίσθημα).
Κάποια στιγμή όμως θα χρειαστεί να επιστρέψουμε στο πραγματικό ερέθισμα.
Σύνοψη:
Όταν ξεκινάμε μια ενεργητική ακρόαση να είμαστε σίγουροι ότι έχουμε ένα ερέθισμα ή να ξεκαθαρίζουμε ότι μιλάμε για μια ερμηνεία και το συζητάμε.
Γιατί για πολλούς η ερμηνεία είναι δεδομένο.
Οι στόχοι
Να ζητάμε από τον άλλον να σκεφτεί και να μας πει τι είναι αυτό που θέλει.
Αν βλέπουμε ότι ο στόχος του άλλου δεν είναι το πιο ουσιαστικό, μπορούμε να κάνουμε ερωτήσεις. Αν μένει σε αυτό το κομμάτι, το δεχόμαστε και προχωράμε.
Μερικές ερωτήσεις γι’ αυτό
- Από όλα αυτά που έχουμε πει μέχρι τώρα μπορείς να μου πεις άλλη μια φορά τι θέλεις;
- Μπορείς άλλη μια φορά να μου πεις τι γυρεύεις;
- Να μου πεις άλλη μια φορά τι είναι αυτό που σε ενοχλεί;
- Τι θα ήθελες από τον άνθρωπο αυτόν;
- Τι θα ήθελες από τον εαυτό σου;
- Τι θα ήθελες από τη ζωή σου αυτή τη στιγμή;
Πάντα ψάχνοντας για τον ενδόμυχο.
Υπάρχει ένα μεγάλο ερωτηματολόγιο.
Κατάλογος ερωτήσεων για ενεργητική ακρόαση.
(Είναι οι ερωτήσεις που θα απαντήσουμε και θα δώσουμε σιγά σιγά στον συντονιστή.)
(Κ Σ)