25^ο ΜΑΘΗΜΑ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΩΝ

 

Σήμερα όπως και την προηγούμενη εβδομάδα θα συζητήσουμε γενικά κάποια συναισθήματα. Υπάρχουν οι ερωτήσεις για συγκεκριμένα συναισθήματα στις σελίδες από 102 έως 109. Θα είναι πολύ αποτελεσματικό να απαντήσετε σε όλες αυτές τις ερωτήσεις. Την προηγούμενη εβδομάδα συζητήσαμε τον φόβο και το άγχος. Συζητήσαμε κάποια συγκεκριμένη προσέγγιση για τα συναισθήματα αυτά.

 

Για να πονάω και να νιώθω πίκρα, ή αδικία, ή κακοποίηση, η πρώτη προϋπόθεση είναι να χρειάζομαι κάτι. Δηλαδή, κάποια ανάγκη που έχω δεν ικανοποιείται. Μπορεί να κάνω μία συγκεκριμένη κίνηση σε πέντε άτομα, ο ένας να νιώθει πόνο και ο άλλος να μη νιώθει πόνο, γιατί δεν θίγετε καμία ανάγκη του, γιατί πίσω από τον πόνο είναι η πεποίθηση ότι χρειάζομαι κάτι και ο άλλος με εμποδίζει να το έχω. Αυτός ο πόνος γίνεται θυμός, όταν θεωρώ ότι φταίει ο άλλος που δεν έχω αυτό που θέλω.

Δεν πονάμε, εκτός από περιπτώσεις που μία ανάγκη μας εμποδίζεται. Χρειάζεται τότε η ενεργητική ακρόαση μας, να πάει σε ορισμένες κατευθύνσεις.

1ον Η κατεύθυνση να μάθουμε, τι ακριβώς κινδυνεύει σε αυτόν τον άνθρωπο, επειδή δεν έχει αυτό που θέλει. Μπορεί να πονάει επειδή δεν έχει το σύντροφό του πια, ή το παιδί του, ή την επαγγελματική του θέση, ή κάποιος του μίλησε άσχημα, ή βίωσε μία προδοσία, ή μία απόρριψη από κάποιον και το ερώτημα είναι: Τι χρειάζομαι αυτήν τη στιγμή και δεν το έχω και πονάω και υποφέρω; Επειδή, πίσω από τον πόνο σύμφωνα με αυτά που έχετε μάθει, με τη μέθοδο σεντόνα υπάρχει μία ανάγκη. Η ανάγκη μπορεί να είναι για ασφάλεια, μπορεί να είναι για αξία, μπορεί να είναι για ελευθερία, μπορεί να είναι για έλεγχο, κάποια ανάγκη που έχω, μπορεί ακόμα να είναι μια ανάγκη για απόλαυση.

2ον Η άλλη γραμμή που μπορούμε να πάρουμε στην ενεργητική μας ακρόαση είναι, με ποιον τρόπο ο άνθρωπος μπορεί να εξασφαλίσει πιο αποτελεσματικά αυτό που χρειάζεται, ώστε να μην πονάει. Γιατί ο άνθρωπος νοιώθει εδώ αδυναμία. Υπάρχουν συναισθήματα αδυναμίας, πόνου, πίκρας και αδικίας. Είναι όλα αυτά συναισθήματα αδυναμίας. Νιώθω, ότι η ζωή, δεν μου δίνει αυτό που θέλω και αυτό που χρειάζομαι. Και νιώθω αδυναμία να το έχω και νιώθω αδικημένος. Τότε μπορούμε οι ερωτήσεις μας επίσης, εκτός από το να βοηθήσουμε τον άνθρωπο να απελευθερωθεί από την ανάγκη του και να δει πώς μπορεί να νιώθει καλά, ακόμα όταν δεν ικανοποιείται αυτή η ανάγκη, μπορούμε να τον βοηθήσουμε επίσης με τις ερωτήσεις μας να δει, πώς μπορεί να εξασφαλίσει καλύτερα αυτή την ανάγκη και πάνω σε αυτό, υπάρχουν ερωτήσεις που βοηθάνε τον άνθρωπο να ξεκαθαρίσει, τι θέλει να επικοινωνήσει προς τους άλλους. Γιατί η επικοινωνία είναι ένας από τους βασικούς τρόπους να πραγματοποιήσει αυτό που θέλει. Μπορεί να νιώθει αδικία, θυμό και στεναχώρια, αλλά να μην έχει επικοινωνήσει καθαρά την ανάγκη του. Και όταν λέμε καθαρά, εννοούμε χωρίς παράσιτα. Όταν αρχίζει κάποιος να επικοινωνεί μία ανάγκη και υπάρχει θυμός, κλάμα, πίκρα, κριτική και όλα αυτά, ο άλλος δεν ακούει την ανάγκη. Πώς μπορούμε να βοηθήσουμε τον άνθρωπο να εκφράσει την ανάγκη του με εγώ μήνυμα; Σε τέτοια περίπτωση δεν θα ήταν σπάνιο, θα μπορούσαμε πολύ εύκολα να κάνουμε ψυχόδραμα και να ζητήσουμε από τον άνθρωπο να μας εκφράσει τις ανάγκες του και τα συναισθήματα που έχει όταν δεν εκφράζονται αυτές. Και έτσι μπορούμε να τον βοηθήσουμε να καταλάβει, τι είναι το εγώ μήνυμα και πώς θα μπορούσε να το εκφράσει. Αν είναι δυνατόν μαζί με την ενεργητική ακρόαση να βοηθήσουμε τον άνθρωπο (τώρα αυτό κάπως φεύγει από την ενεργητική ακρόαση) να πάρει την ευθύνη για την πραγματικότητα του. Γιατί δεν μπορεί κανένας να νιώθει αδικία και πόνο όταν έχει πάρει την ευθύνη για τη δημιουργία της πραγματικότητας του. Καθαρά πιστεύει ότι η πραγματικότητα του δημιουργείται από έξω, δημιουργείται από δυνάμεις έξω από τον εαυτό του. Και επίσης να τον βοηθήσουμε να απελευθερωθεί όπως είπαμε στην αρχή, από τη συγκεκριμένη ανάγκη, που αυτή τη στιγμή τον εμποδίζει να είναι καλά.

Μερικές από τις ερωτήσεις που μπορούμε να ρωτήσουμε, όταν ο άλλος έχει αυτό το συναίσθημα είναι στην σελίδα 104.

1. Τι πιστεύεις ότι πρέπει να έχεις εδώ για να είσαι ευτυχισμένος/ η;

Η ερώτηση αυτή στοχεύει να βρούμε την ανάγκη πίσω από τον πόνο. Πάντα πίσω από κάποιον πόνο υπάρχει κάποια ανάγκη.

2.Γιατί το χρειάζεσαι;

Προσέξτε την λέξη γιατί, πρέπει η ερώτηση αυτή να μην έχει κρίση, να μην έχει συμπέρασμα, να είναι ερώτηση απλή και όχι κρίση.

Τι θα λείπει από τον εαυτό σου εάν δεν το έχεις;

Θα πει δεν έχω ευτυχία δεν έχω ηρεμία, δεν νιώθω καλά. Πρέπει να προσέξουμε ότι όταν κάποιος λέει δεν θα έχω ευτυχία, αυτό είναι δική του δημιουργία, δηλαδή αυτός δημιουργεί την έλλειψη ευτυχίας με την ανάγκη του.

Τι είναι αυτό που χρειάζεσαι να είσαι ευτυχισμένος και δεν το έχεις και δεν μπορείς να είσαι ευτυχισμένος;

Όταν εμείς ρωτάμε τι θα γίνει σε αυτή την περίπτωση και ο άνθρωπος απαντάει θα χάσω την ηρεμία μου. Το χάσιμο της ηρεμίας, είναι αποτέλεσμα των προγραμματισμών. Είναι αυτοδημιούργητος ο χαμός της ευτυχίας ή της ηρεμίας.

Η ερώτηση είναι, τι είναι αυτό που χρειάζεσαι για την ηρεμία σου και δεν το έχεις και δεν μπορείς να είσαι ήρεμος ή ευτυχισμένος αυτή τη στιγμή;

Πρέπει να βρούμε την βασική ανάγκη πίσω από την ηρεμία ή πίσω από την ευτυχία, που εμποδίζει τον άνθρωπο αυτό.

3. 3. Μπορείς να πιστεύεις ότι η ζωή σου δίνει, ακριβώς αυτό που χρειάζεσαι για να συνεχίσεις την εξέλιξή σου και ότι τώρα σου δίνει αυτό που χρειάζεσαι;

Ίσως σε μερικές περιπτώσεις μπορούμε να ρωτήσουμε αυτό ή σε άλλες περιπτώσεις δεν μπορούμε να ρωτήσουμε κάτι τέτοιο.

Αν μπορείς να το δεχτείς αυτό, τότε γιατί η ζωή σου δίνει αυτή την κατάσταση με την οποία δεν είσαι ευχαριστημένος; τι σου ζητάει η ζωή να κάνεις εδώ;

Άρα και αυτό χωρίζεται σε δύο κατηγορίες, τι ζητάει η ζωή να δεχτούμε και τι ζητάει η ζωή να κάνουμε. Ένα αρνητικό συναίσθημα ή είναι ένα μήνυμα να αλλάξουμε κάτι ή να δεχθούμε κάτι. Και εμείς χρειάζεται να καταλάβουμε ποιο από τα δύο είναι. Δεν νιώθω καλά τώρα επειδή το μάθημά μου είναι να αλλάξω πεποίθηση και να δεχτώ αυτό που συμβαίνει; ή δεν νιώθω καλά επειδή το μάθημα μου είναι να είμαι πιο ενεργός του να αλλάξω αυτό που συμβαίνει ή κάποιο συνδυασμός των δύο.

 

Και προχωράμε στην απογοήτευση απελπισία και αποθάρρυνση. Ένας δάσκαλος είπε, για να απογοητεύεσαι πρέπει να γοητεύεσαι. Για να βιώνεις απογοήτευση πρέπει να έχεις κάνει μία επένδυση στο νου σου, μία επένδυση σε κάποιον άλλον, μια επένδυση στον εαυτό σου, μία επένδυση στη ζωή. Με κάποιον τρόπο να έχεις ταυτίσει την αξία σου, ή την ασφάλειά σου ή την ευτυχία σου ή την ελευθερία σου σε αυτό, στο οποίο έχεις κάνει την επένδυση. Μπορεί να έχουμε θεοποιήσει έναν άνθρωπο, μπορεί να χρειαζόμαστε έναν άνθρωπο, να είναι με κάποιον τρόπο, όπως εμείς πιστεύουμε. Μερικοί άνθρωποι θεοποιούν κάποιους ανθρώπους και μετά όταν αυτοί οι άνθρωποι τους απογοητεύουν χάνουν την πίστη τους προς τον πνευματικό δρόμο. Για αυτό προτείνω ποτέ να μην κάνουμε επένδυση σε ανθρώπους. Να κάνουμε επένδυση σε αξίες. Κάθε άνθρωπος είναι απλά άνθρωπος και δεν χρειάζομαι κάποιον άνθρωπο να είναι αληθινός για να πιστεύω εγώ σε αυτές τις αξίες, ή τις πιστεύω ή δεν τις πιστεύω. Δεν τις πιστεύω επειδή ο άλλος το λέει και δείχνει κάτι, πρέπει η βάση να είναι μέσα μου. Η απογοήτευση με τον άλλον, η απογοήτευση με τον εαυτό μας είναι αποτέλεσμα της ανάγκης μας να χρειαζόμαστε ή τον άλλον ή τον εαυτό μας να είναι κάπως, πάλι, για κάποια ανάγκη, για αξία, ασφάλεια.

Είναι τόσο απλή η ψυχολογία, που δεν καταλαβαίνω γιατί γράφουν τόσο μεγάλα βιβλία. Είναι τόσο απλό το πράγμα, πέντε βασικές ανάγκες θύγοντε και βάση αυτού έχω διάφορα συναισθήματα. Έχω απογοητευθεί, επειδή ήθελα τα πράγματα να είναι αλλιώς. Γιατί ήθελα τα πράματα να είναι αλλιώς; γιατί τότε μπορούσα να νιώθω ασφαλής, τότε θα ένιωθα την αξία μου, τότε θα ένιωθα την ελευθερία μου ή τον έλεγχό μου. Τότε πάλι το ερώτημα γυρίζει σε αυτό, τι χρειάζεσαι για αυτό ; τι χάνεις τώρα που νιώθεις απογοήτευση με τον άλλον; Γιατί χρειάζεσαι τον άλλον να είναι έτσι, όπως τον είχες στο μυαλό σου και όχι όπως τώρα τον ανακαλύπτεις που είναι; Η απογοήτευση είναι με τον ίδιο τον εαυτό μας όπου πάλι έχουμε τη σκεπτομορφή ότι εμείς προχωράμε πνευματικά ή είμαστε πνευματικοί άνθρωποι, είμαστε καλοί άνθρωποι ή αξίζουμε ή οτιδήποτε, αν καταφέρουμε κάτι. Και όταν δεν το καταφέρνουμε αυτό, τότε έχουμε κάποια οπισθοδρόμηση, τότε πάλι νιώθουμε απογοήτευση που σύμφωνα με τον Πατάντζαλι είναι από τα μεγαλύτερα εμπόδια στον πνευματικό δρόμο. Όταν κάποιος κάνει μία προσπάθεια, αποκτάει ένα επίπεδο και μετά χαλάει το επίπεδο αυτό. Έχει μία οπισθοδρόμηση, πολλές φορές εγκαταλείπει το δρόμο ή εγκαταλείπει μία προσπάθεια για οποιοδήποτε στόχο, υγεία ή οικονομικό στόχο ή επαγγελματικό στόχο και παραιτείται ο άνθρωπος μέσα σε αυτή την απογοήτευση και σταματάει την προσπάθεια, τότε η ίδια απογοήτευση δεν είναι τόσο πρόβλημα όσο το αποτέλεσμα της απογοήτευση, που πολλές φορές είναι η παραίτηση, η παραίτηση της προσπάθειας. Επίσης το αποτέλεσμα της απογοήτευσης με τους άλλους ανθρώπους, είναι πια η ανικανότητα να εμπιστεύομαι τους άλλους. Εγώ όμως θεοποιούσα τον άλλον, εγώ έβαλα τον άλλον σε αυτή τη θέση μέσα μου. Εγώ χρειαζόμουν τον άνθρωπο να είναι έτσι όπως τον φαντάζομαι στο νου μου. Γιατί ήθελα να εξωτερικεύω την πηγή της αξίας της ασφάλειας της ευτυχίας μου. Πολλές φορές ο άλλος δεν το ζητάει, είναι και βάρος για τον άλλον να ξέρει ότι η ευτυχία του άλλου βασίζεται επάνω σε αυτόν, ότι αυτό είναι μία ανάγκη που έχουμε εμείς.

Να κοιτάξουμε μερικές ερωτήσεις για την απογοήτευση:

1. Τι περίμενες σε αυτήν την περίπτωση από τον εαυτό σου, από τον άλλον, από τη ζωή, από τον Θεό;

Θα βρείτε αρκετές φορές ανθρώπους, που έχουν χάσει ένα αγαπημένο άνθρωπο ή επειδή προσευχήθηκαν πολύ, όταν ο άλλος ήταν άρρωστος και ο άλλος άρρωστος δεν επίζησε, έφυγε από την ζωή. Αυτός που προσευχήθηκε, νιώθει απογοήτευση, μπορεί να νιώθει θυμό προς τον Θεό πολύ θυμό προς τον Θεό ή να πιστεύει ότι ο Θεός δεν υπάρχει. Αυτό βέβαια, δεν έχει λογική, είναι σαν να λες ότι όταν ζητάω από κάποιον κάτι και δεν μου το δίνει ότι είναι κακός ή δεν υπάρχει. Ο Θεός πρέπει να κάνει αυτό που θέλω εγώ προσωπικά για να νιώθω καλά και ότι ο Θεός δεν υπάρχει ή ότι δεν με αγαπάει, αν δεν μου δίνει αυτό που θέλω και δεν έχω εμπιστοσύνη σε αυτή την περίπτωση στην Σοφία του σύμπαντος, ότι όλα συμβαίνουν με μία σοφία.

2. Γιατί το περίμενες αυτό; Νιώθεις ότι το χρειάζεσαι; Γιατί ακριβώς χρειάζεσαι να είσαι εσύ ή οι άλλοι, ή η ζωή ή ο Θεός, έτσι;. Γιατί χρειάζεσαι τον άλλον να είναι όπως φαντάστικες ότι ήταν; Γιατί χρειάζεσαι τον εαυτό σου να είσαι όπως εσύ περίμενες να είσαι; Τι κερδίζω όταν είναι αυτό που έχω εγώ στο νου μου; Τι κερδίζω όταν είναι ο άλλος όπως εγώ τον θέλω;

3.Τι χάνεις αν τα πράγματα δεν έρθουν όπως τα περιμένεις; Τι είναι αυτό που χάνεις;

Πάντα ψάχνουμε για τις βασικές ανάγκες.

4. Τι θα συμβεί αν εσύ ο ίδιος δεν μπορέσεις να πραγματοποιήσεις τις προσδοκίες σου; Τι θα συμβεί αν δεν πραγματοποιήσεις τις προσδοκίες σου;
5. Τίνος είναι αυτές οι προσδοκίες; Σου θυμίζουν κάτι που άκουσες σαν παιδί; Άλλο ερώτημα, οι προσδοκίες σου, οι πεποιθήσεις σου, οι ανάγκες σου, είναι δικές σου; ή είναι προγραμματισμένοι που υπάρχουν μέσα σου. Όντως χρειάζεσαι τον εαυτό σου να είσαι έτσι ή ακούς τη φωνή της μητέρας σου ή του πατέρα σου ή κάποιον άλλον μες στο νου σου που λέει, πρέπει να είσαι έτσι; Η απογοήτευση που νιώθεις είναι δική σου ή το δικών σου ή άλλων;

Είναι πολύ σημαντικό να βοηθήσουμε τον άλλον να το ξεκαθαρίσει αυτό.

6. Μπορείς να σκεφτείς έναν τρόπο να δημιουργήσεις εσωτερικά αυτό που χρειάζεσαι όταν εσύ ή οι άλλοι δεν μπορούν να είναι όπως τους περιμένεις; Τότε αν εγώ θ α χάσω αξία, ή ασφάλεια, ή ελευθερία ή έλεγχο, από αυτό που δεν θα γίνει όπως το θέλω, μπορώ να το δημιουργήσω μέσα μου; Υπάρχει τρόπος να νιώθω ασφάλεια μέσα μου, παρόλο που ο άλλος δεν είναι όπως το χρειάζομαι; Υπάρχει τρόπος να νιώθω αξία μέσα μου παρόλο που εγώ δεν είμαι όπως αυτή η φωνή λέει ότι πρέπει να είμαι και απογοητεύομαι με τον εαυτό μου ή τους άλλους ή τη ζωή ή και την κοινωνία;
7. Μπορείς να δεχτείς, ότι εσύ, οι άλλοι και όλη η δημιουργία είναι σε μία πορεία εξέλιξης και ενώ είναι χρήσιμο να έχεις μία εικόνα για το πώς θα μας ήθελες όλους να είμαστε, να περιμένεις την σταδιακή ολοκλήρωση αυτών των ιδανικών;

Δηλαδή αυτός ο συνδυασμός του ιδανικού, με την αντίληψη της εξέλιξης είναι πολύ σημαντικό. Υπάρχουν άνθρωποι που έχουν εγκαταλείψει το ιδανικό, δεν τους καίγεται καρφί που όλα είναι χάλια και όλα είναι σάπια. Δεν τους προβληματίζει. Τα έχουν δεχθεί, δεν κάνουν τίποτε για να τα βελτιώσουν. Άλλοι που διατηρούν την εικόνα του τέλειου και θέλουν ένα καλύτερο κόσμο για τους άλλους, για τον εαυτό τους, αλλά είναι θυμωμένοι, απογοητευμένοι, στεναχωρημένοι, πικραμένοι, που η επικοινωνία δεν έχει γίνει έτσι ακόμα. Ο άνθρωπος στον οποίο έχουν ποντάρει, τους απογοητεύει και οι ίδιοι απογοητεύουν τον εαυτό τους, τότε χρειάζεται να κατανοήσουν την έννοια της εξέλιξης, ότι έχω στο νου μου το στόχο, το ιδανικό αλλά συγχρόνως εργάζομαι σε αυτό με αισιοδοξία ότι μία μέρα θα γίνει αυτό. Μπορεί να μη γίνει στη δική μας ενσάρκωση, μπορεί να γίνει σε 15 ενσαρκώσεις. Ούτε εγώ να είμαι αυτό που θέλω θα είμαι, ούτε οι άλλοι να είναι αυτό που θέλω, αλλά αυτή είναι η διαδικασία και ότι η προσπάθειά του να βελτιώσουμε τον εαυτό μας και την κοινωνία αξίζει ανεξάρτητα από τα αποτελέσματα. Πείτε μου ένας που είδε αποτελέσματα, ο Χρήστος είδε  αποτελέσματα; όχι, τον σκότωσαν, ο Γκάντι είδε   αποτελέσματα; Όχι τον σκότωσαν ο Λούθερ Κινγκ είδε αποτελέσματα; όχι τον σκότωσαν. Εάν τους ρωτούσαν, αν ξέρεις ότι θα πεθάνεις για αυτό που κάνεις, θα σταματήσεις; Θα απαντούσαν όχι, γιατί δεν έχει σημασία αν πεθάνω, δεν έχει σημασία να ολοκληρωθώ για τα δικά μου μάτια σε αυτή την ενσάρκωση. Έχει σημασία η διαδικασία, δηλαδή πώς διατηρώ αυτήν την όρεξη για βελτίωση και για έργο χωρίς να απογοητευτώ, διατηρώντας την αισιοδοξία μου στην απουσία αποτελεσμάτων, καταλαβαίνοντας ότι είναι μία διαδικασία που χρειάζεται χρόνο ότι βρισκόμαστε σε μία εξέλιξη. Όταν θέλουμε να βοηθήσουμε κάποιον με την απογοήτευση χρήσιμο είναι να τον βοηθήσουμε πρώτα να καταλάβει ότι δεν κινδυνεύει, ότι είναι ασφαλής, αξίζει, ότι και να κάνουν οι άλλοι, ότι και να κάνει ο ίδιος. Αλλά χωρίς να χάσει την όρεξη του, για αυτήν την συνεχή βελτίωση, για αυτό το έργο.

8. Ποιες πεποιθήσεις χρειάζεται να αλλάξεις για να νιώθεις ασφαλής και να νιώθεις ότι αξίζεις όταν εσύ και ή οι άλλοι δεν μπορούν να είναι όπως τους περιμένεις;

Πρέπει να αποταυτίζω τώρα την αξία μου και από τα δικά μου αποτελέσματα αλλά και από το τι είναι οι άλλοι και τι κάνουν οι άλλοι. Να είναι κάτι που να είναι μέσα μου. 9. Έχεις επικοινωνήσει ξεκάθαρα με τους άλλους για το τι ακριβώς περιμένεις από αυτούς και γιατί το χρειάζεσαι αυτό; Και πως νιώθεις όταν δεν σου το δίνουν;

Ότι πάντα μες στην ενεργητική ακρόαση, υπάρχει το ερώτημα σχετικά με την επικοινωνία. Θα μπορέσουμε να πούμε ότι σε κάθε ενεργητική ακρόαση έχει τρεις ή καμιά φορά περισσότερες από τρεις ξεκάθαρους τομείς. Τις πεποιθήσεις που χρειάζεται να αλλάξει για να είναι καλά με τα πράγματα όπως είναι. Τις πεποιθήσεις που χρειάζεται να αλλάξει, για να είναι πιο δυναμικός ώστε να αλλάξεις την εξωτερική πραγματικότητα. Και τις πεποιθήσεις που χρειάζεται να αλλάξει ώστε να μπορεί να επικοινωνήσει πιο αποτελεσματικά. Οπότε είναι, αποδοχή, πιο αποτελεσματικό έργο και πιο αποτελεσματική επικοινωνία με τους ανθρώπους γύρω μας.

 

Τώρα η κατάθλιψη. Η κατάθλιψη μπορεί να έρχεται από την απογοήτευση, άρα όταν κάποιος έχει κατάθλιψη, αν θεωρούμε ότι αυτή η κατάθλιψη μπορεί να προέρχεται από την απογοήτευση είτε με τους άλλους είτε με τον εαυτό του, θα ακολουθήσουμε με τις προηγούμενες ερωτήσεις που είχαμε πει. Αλλά υπάρχουν άλλες αιτίες για την κατάθλιψη. Καταρχήν μερικές φορές η κατάθλιψη είναι μία χημική ανισορροπία και δεν οφείλεται κυρίως στις πεποιθήσεις και συναισθήματα. Παίζουν ρόλο, αλλά παίζει ρόλο και η χημεία του ανθρώπου. Σε τέτοιες περιπτώσεις, χρειάζεται φαρμακευτική βοήθεια δεν μπορούμε να κάνουμε πάρα πολλά πράγματα. Η δεύτερη περίπτωση είναι ότι η απογοήτευση είναι από κάτι που έχει γίνει στο παρελθόν που δεν μπορούμε να δεχθούμε. Δεν μπορούμε να συμφιλιωθούμε με κάτι και μας βασανίζει και ο άνθρωπος νιώθει ανήμπορος να το δεχτεί δεν μπορεί να ξεφύγει από τα αρνητικά συναισθήματα που έχει για κάτι που έχει γίνει στο παρελθόν. Σε τέτοια περίπτωση μπορούμε να βοηθήσουμε με την ενεργητική ακρόαση, κυρίως με το EFT και το ΤΑΤ. Μπορούμε να βοηθήσουμε αν πρόκειται για κάποιο συγκεκριμένο γεγονός για το οποίο νιώθει ενοχή, τύψεις ή νιώθει πόνο και δεν μπορεί να απελευθερωθεί από αυτό. Η τρίτη περίπτωση είναι αυτό που είπαμε ότι τα πράγματα δεν είναι όπως θα ήθελα να είναι και νιώθει ανήμπορος να τα αλλάξει. Είναι συνδυασμός από δύο πράγματα δεν μου αρέσει ο εαυτός μου δεν μου αρέσει η ζωή δεν μου αρέσουν οι άνθρωποι δεν μου αρέσει ο γάμος δεν μου αρέσουν οι γονείς μου αλλά δεν μπορώ να το αλλάξω, νιώθω συγχρόνως ανικανοποίητος και αδύναμος. Σε αυτή την περίπτωση η ενεργητική ακρόαση μπορεί να βοηθήσει, να βρούμε τις πεποιθήσεις που εμποδίζει τον άνθρωπο, πρώτο, να νιώθει καλά με τα πράγματα όπως είναι και δεύτερον να νιώθει την δύναμη να αλλάξει αυτό που δεν του αρέσει και βέβαια θα βοηθήσει το  EFT, ΒSSF,  ΤΑΤ, σεντόνα σε αυτήν την περίπτωση. Υπάρχει όμως μία άλλη μορφή κατάθλιψης και αυτό είναι σαν μεταβατικό στάδιο από έναν τρόπο ζωής και τρόπο σκέψης σε έναν άλλο. Παρομοιάζω αυτό με το να οδηγούμε ένα αυτοκίνητο και για να πάμε από μία ταχύτητα στην άλλη, πρέπει να είμαστε στο νεκρό. Να περνάμε από το νεκρό, από μία κατάσταση που δεν είμαστε σε καμιά ταχύτητα ή ανεβαίνουμε στα σκαλοπάτια όταν το ένα πόδι πατάει στο πάνω σκαλοπάτι και να πρέπει να σηκώσω το άλλο και δεν έχουμε σταθερό βήμα. Παθαίνουμε κατάθλιψη καμιά φορά όταν χρειάζεται να βρούμε νέο νόημα ζωής και να προσαρμοστούμε σε μία νέα κατάσταση και είναι αυτό φυσικό. Δηλαδή μία κατάσταση που είναι μία προεργασία για μία νέα κατάσταση. Άρα οι παλιοί φίλοι δε με γεμίζουν, οι παλιές δραστηριότητες βαριέμαι, τίποτε που έκανα μέχρι τώρα δεν με γεμίζει και βιώνω κατάθλιψη επειδή δεν έχω συνδεθεί με το καινούργιο, με την νέα ζωή, το νέο τρόπο ζωής που θα με γεμίζει και μπορεί να έχω προγραμματισμούς που με εμποδίζουν να κάνω αυτό. Δηλαδή να θέλω κάτι πάρα πολύ αλλά να φοβάμαι να το κάνω, γιατί μπορεί να φοβάμαι ότι θα χάσω την αγάπη των γονιών ή μπορεί να φοβάμαι ότι δεν θα το καταφέρω και μήπως αποτύχω και να έχω κάποιο φόβο ή κάποιο ενδοιασμό για την αξία μου που με εμποδίζει να προχωράω σε αυτή τη νέα ζωή που έχει νόημα για μένα, έχει ευτυχία για μένα, αλλά έχω ψυχολογική αντίστροφη είτε φόβο για την αξία μου ή φόβο να χάσω την αγάπη των άλλων ή φόβο αποτυχίας να προχωρήσω στη νέα ζωή. Άρα σε τέτοια περίπτωση οι ερωτήσεις μας εκτός από τις προηγούμενες ερωτήσεις για να βοηθήσουμε τον άνθρωπο με την απογοήτευση πρέπει να στοχεύω να βοηθήσω τον άνθρωπο να βρει νόημα ζωής. Τώρα, νόημα ζωής βρίσκουμε, σε σχέσεις οι οποίες μας δημιουργούν νόημα ζωής, στην εξέλιξη, εάν ο άνθρωπος θέλει να ασχοληθεί με την εξέλιξη και την αυτοβελτίωση, η προσφορά, η μάθηση, η δημιουργία όλες αυτές είναι δραστηριότητες που όταν ο άνθρωπος αρχίζει να τα κάνει αυτά, αρχίζει να νιώθει ότι η ζωή του έχει νόημα, γιατί είναι δραστηριότητες που έχουν άμεση σχέση με τον λόγω ύπαρξης του. Η εξέλιξη, η σχέση, η αγάπη, η ενότητα, η προσφορά, η δημιουργία, η μάθηση, όλα αυτά έχουν σχέση με το λόγω της ύπαρξής μας και αν μπορούμε να βοηθήσουμε με αυτό τον άνθρωπο, έστω να βρει μία κλωστή ένα μικρό πράγμα που του αρέσει να κάνει, να αρχίσει να το κάνει και να δούμε τι αντίστροφη υπάρχει προς το να το ξεκινήσει. Πολλές φορές είναι φόβος αποτυχίας, ή φόβος της ευτυχίας, να φοβάται να είναι ευτυχισμένος.

Τότε οι πρόσθετες ερωτήσεις που μπορούμε να ρωτήσουμε για την κατάθλιψη είναι:

1.Τι είναι σημαντικό για σένα; Τι είναι αυτό που σε ενδιαφέρει ή για ποιον νοιάζεσαι;

Προσπαθούμε να δούμε και να κεντρίσουμε τι ενδιαφέρει τον άνθρωπο αυτόν.

2.Τι θα ήθελες να είχες κάνει με την ζωή σου πριν πεθάνεις;

3. Αν είχες κάποιες ιδιαίτερες δυνάμεις μεγαλύτερες από το κανονικό άνθρωπο ποιες θα ήταν αυτές οι δυνάμεις που θα ήθελες να έχεις;

4.Τι θα έκανες με αυτές τις δυνάμεις;

5. Πώς οραματίζεσαι έναν ιδανικό κόσμο;

Να φέρουμε τον άνθρωπο δηλαδή σε επαφή με τα ιδανικά που υπάρχουν μέσα του και τα ιδανικά αυτά, δημιουργούν λόγω ύπαρξης. Προσέξτε, τι κινητοποιεί έναν άνθρωπο. Οι ανάγκες του. Οι περισσότεροι άνθρωποι κινητοποιούνται από τις ανάγκες, της επιβεβαίωσης, της ασφάλειας, της αναγνώρισης μέσα στην κοινωνία, της απόλαυσης και όταν ξαφνικά η απόλαυση δεν είναι απόλαυση και η αναγνώριση δεν μας ενδιαφέρει και η ασφάλεια δεν μας ενδιαφέρει, χρειάζεται να βρούμε νέο κίνητρο, νέο ιδανικό. Είναι ώρα να πεθάνει το παλιό ιδανικό και να κινητοποιηθούμε από άλλα κίνητρα μέσα στη ζωή. Για αυτό χρειάζεται να φέρουμε τον άνθρωπο σε επαφή με δικά του ιδανικά. Προπαντός αν υπάρχει μία αίσθηση ματαιότητας. Ότι δηλαδή, ακόμα και αν πιστεύει σε αυτά δεν μπορεί να γίνει τίποτε. Δεν μπορεί τίποτα να αλλάξει, ακόμα αν μπορώ να τα κάνω αυτά και εκεί χρειάζεται πάλι αυτή η έννοια της εξέλιξης, αυτή η έννοια της μακρόχρονης ύπαρξής μας, δηλαδή, ότι η ζωή μας δεν τελειώνει με το θάνατο εδώ και είναι μία συνέχεια αυτή η διαδικασία.

6. Ποιο ρόλο θα ήθελες να παίξεις σε αυτόν τον ιδανικό κόσμο;
7. Αν είχες αρκετά χρήματα για να επιβιώσεις απλά και άνετα για το υπόλοιπο της ζωής σου και ήσουν ελεύθερος να αξιοποιήσεις το χρόνο σου, σύμφωνα με τις αξίες και τις ανάγκες σου δίχως να σκέφτεσαι να κάνεις λεφτά, τι θα έκανες με το χρόνο σου; Δηλαδή, τι είναι σημαντικό για σένα;

Στην κατάθλιψη, πρώτον, θέλουμε να δούμε ποια είναι η αιτία, είναι χημική, είναι μία απογοήτευση με το παρελθόν και υπάρχει κάτι στο παρελθόν που δεν μπορούμε να δεχθούμε, είναι ότι δεν μας αρέσει η ζωή, αλλά νιώθουμε αδύναμοι να την αλλάξουνε, είναι μία περίοδος, μεταμόρφωσης; Και σε τέτοια περίπτωση, όπως με όλα τα συναισθήματα που είπαμε μέχρι τώρα, χρειάζεται ο άνθρωπος να μπορεί να δεχτεί τα συναισθήματα που έχει, να δεχτεί το συναίσθημα της κατάθλιψης, να δεχθεί το θυμό, να δεχθεί τον φόβο, σαν πρώτο βήμα να προχωρήσει πάνω σε αυτό.

 

Προχωράμε στην ζήλια και φθόνο. Τι είναι η ζήλια; Η ζήλια είναι μία επιθυμία να έχω αυτό που έχει ο άλλος ή η επιθυμία να είμαι αλλιώς. Είναι μία άρνηση προς την Σοφία του σύμπαντος. Ότι ο κάθε ένας έχει ακριβώς αυτό που χρειάζεται και για να ευτυχήσει και για να εξελίσσεται και έχω την ψευδαίσθηση ότι θα ήμουν πιο ευτυχισμένος και θα άξιζα περισσότερο ή θα είμαι πιο ασφαλείας, αν είχα αυτό που έχει κάποιος άλλος ή αν ήμουν σαν κάποιον άλλον. Ότι ζηλεύουμε αυτά που έχουν οι άλλοι και ζηλεύουμε αυτά που είναι οι άλλοι και επίσης ζηλεύω όταν εγώ δεν είμαι αυτό που θα ήθελα να είμαι. Και αυτή η ζήλια είναι κάτι που μπορεί να υπάρχει σε σχέση με οποιοδήποτε θέμα, μπορεί ένα παιδί να ζηλεύει τον αδερφό του ή την αδερφή του για την προσοχή των γονιών, για τις παροχές από τους γονείς, από ένα παιχνίδι και όταν μεγαλώνουν τα παιδιά ως σπίτια και περιουσία και ζηλεύουν και στεναχωριούνται που ο γονιός δίνει περισσότερα στον άλλον. Μπορεί να είναι ζήλια του συντρόφου, όπου φοβάται ότι ο σύντροφός του θα βλέπει κάποιον άλλον ή θα νιώσει συναισθήματα αγάπης για κάποιον άλλον και ερωτικά προς κάποιον άλλον. Ζήλια προς αυτούς που έχουν αντικείμενα, σπίτια, αυτοκίνητα, αφθονία που δεν έχουμε ή που έχουν ένα σύντροφο που δεν έχουμε. Η αίσθηση ότι όλο γυρίζει στο εγώ, θα ήμουν πιο ευτυχισμένος, θα άξιζα περισσότερο, θα ήμουνα πιο ασφαλής, αν είχα αυτό που έχει ο άλλος.

Και δεύτερη μορφή είναι σε σχέση με ιδιότητες ότι ζηλεύω την αυτοπεποίθησή του άλλου, την άνεση του άλλου και ακόμα πνευματικά, να ζηλεύω ότι κάνει διαλογισμό περισσότερο από μένα ή έχει καλύτερα αποτελέσματα στο διαλογισμό από εμένα. Ότι η ζήλια μπορεί να πάει σε οποιοδήποτε επίπεδο, από υλικό έως και πνευματικό και πολλοί άνθρωποι όταν ακολουθούν κάποιο δάσκαλο, υπάρχει ζήλια μεταξύ των πνευματικών αναζητητών, σε σχέση με την προσοχή ή μη, του δασκάλου. Έχουν βάλει το δάσκαλο στο ρόλο του γονιού και ζηλεύουν όταν ο δάσκαλος δίνει περισσότερη προσοχή ή αγάπη στον ένα αναζήτηση σε σχέση με τον άλλον. Όλο αυτό με μία λέξη περιγράφεται αμφιβολία. Αμφιβάλω πρώτα για δική μας αξία ή και ασφάλεια και αμφιβάλλω για την σοφία του σύμπαντος. Αμφιβάλλω ότι η ζωή δίνει στον καθένα ακριβώς αυτό που χρειάζεται για την εξέλιξη του και αμφιβάλλω για την αξία μου και θα ήθελα να έχω αυτά που έχει ο άλλος ή να είμαι σαν τον άλλον, για να νιώθω ότι αξίζω. Ότι βασικά η ζήλια και ο φθόνος είναι αποτέλεσμα της αμφιβολίας για τον εαυτό μας και το σύμπιαν.

Ας κοιτάξουμε μερικές ερωτήσεις:

1.Τι είναι αυτό που έχει ο άλλος (εσωτερικά ή εξωτερικά) που θα ήθελες να έχεις ή πιστεύεις ότι πρέπει να έχεις για να είσαι ευτυχισμένος;

Προσέξτε τη διαφορά μεταξύ της ζήλιας και να έχουμε κάποιον σαν πρότυπο. Το να έχω κάποιον σαν πρότυπο και αυτό έχει τεράστιες παγίδες, άλλα, άλλο να θέλω να καλλιεργήσω κάποιες ιδιότητες που βλέπω ότι έχει ο άλλος, επειδή εκτιμάω αυτά που έχει και άλλο να τον ζηλεύω. Όταν ζηλεύω, θέλω να τις χάσει και να τις έχω εγώ, Όταν έχω κάποιον πρότυπο, μου αρέσει να τις έχει, αλλά θέλω να τις έχω και εγώ, ότι δηλαδή λειτουργεί σαν ένα θετικό πρότυπο στην ζωή μου. Αλλά όταν ζηλεύουμε έχουμε μεγάλη ανάγκη να μην έχει ο άλλος αυτά που εγώ θέλω. Χαιρόμαστε όταν χάνουν πράγματα, χαιρόμαστε όταν αποτύχουν, χαιρόμαστε όταν συμβούν κακά πράγματα σε αυτούς. Γιατί έχουμε μία σύγκριση στο νου μας, είμαστε εμείς καλύτερα όταν αυτοί χάνουν αυτό που εμείς ζηλεύουμε. Είναι ένα συναίσθημα που δεν μας βοηθάει ιδιαίτερα και δεν μας βοηθάει να έχουμε αγάπη προς τον άλλον, δηλαδή να χαιρόμαστε με την επιτυχία του ή με την ευτυχία του. Προσέξτε εδώ η πρώτη παγίδα είναι η απογοήτευση. Θέλω να μοιάσω τον άνθρωπο που έχω φτιάξει στο νου μου και όταν ανακαλύπτω μετά ότι δεν είναι αυτό που νόμιζα, δεν πρέπει να μας κάνει να χάσουμε το δρόμο μας, την ηρεμία μας και πολλές φορές όταν κάποιος μας απογοητεύει με αυτόν τον τρόπο, νιώθουμε απέραντο θυμό προς τον άνθρωπο αυτόν και μίσος και πολλές φορές αυτός ο άνθρωπος δεν είπε ποτέ ότι είναι αυτό που νομίζαμε εμείς, ποτέ δεν είπε ότι είναι τέλειος και δεν έχει αδυναμίες. Εμείς χρειαζόταν να είναι τέλειος. Δεύτερο είναι μία εξωτερίκευση της δικής μας δύναμης. Τρίτο όταν εμείς θα προχωρήσουμε, δεν θα είμαστε σαν αυτόν, είναι πολύ σημαντικό να το καταλάβουμε αυτό, ότι η τελειοποίηση του κάθε ανθρώπου είναι εντελώς μοναδική. Το να έχω ένα πρότυπο, για να βλέπω πώς μπορεί ένας άνθρωπος να αντιδράει σε συγκεκριμένα πράγματα, έχει κάποια αξία, αλλά να έχω την πεποίθηση ότι όταν εγώ προχωράω πνευματικά θα πρέπει να μιλάω, να συμπεριφέρομαι, να ζω, όπως αυτός ο άνθρωπος, είναι μεγάλο λάθος. Γιατί ο δικός μου εξελιγμένος εαυτός είναι διαφορετικός από τον δικό του εξελιγμένο εαυτό. Έτσι μπορώ να περιορίσω τον εαυτό μου και να προσπαθώ να ομοιάζω με τον άλλον και να αρνιέμαι τη δική μου αληθινή φύση. Έχει παγίδες αυτό, για αυτό προτείνω να έχετε σαν πρότυπο στο νου σας αρχές, αξίες, αν κάποιος ενσωματώνει αυτά καλά, αλλά δεν είναι ο άνθρωπος και δεν χρειάζεται εσείς να ενσωματώνεται αυτή την αξία με τον τρόπο που αυτός ενσωματώνει αυτή την αξία. Ο καθένας είναι μοναδικός.

2. 2. Γιατί το θέλεις αυτό τι θα κερδίσεις, αν έχεις αυτό που έχει ο άλλος ή είναι ο άλλος και τι θα χάσεις, αν δεν το έχεις;

Να βρούμε το κίνητρο, την ανάγκη, όλα είναι ανάγκες. Δεν ξέρω γιατί γράφουν τόσα πολλά για την ψυχολογία. Είναι πάρα πολύ απλό. Ποια είναι ανάγκη; Πίσω από το φόβο είναι μια ανάγκη, πίσω από το άγχος είναι μία ανάγκη, πίσω από τη ζήλια είναι μία ανάγκη και οι ανάγκες είναι μετρημένες. Τι χάνεις αν δεν έχεις αυτό που έχει ο άλλος; έχω την ψευδαίσθηση ότι δεν αξίζω ή δεν είμαι ασφαλής είναι μία ψευδαίσθηση. Υπάρχει μια φράση στα αγγλικά που λέει: ότι πάντα φαίνεται το γρασίδι του άλλου πιο πράσινο, ποιο όμορφο από το δικός μας, ο σύντροφος του άλλου μας φαίνεται θαυμάσιος, ο δικός μας δεν μας αρέσει και ο άλλος πιθανόν θα αρέσει το δικό μας και θα λέει μακάρι να είχα αυτό που έχει αυτός. Είναι μία ψυχολογία του ανθρώπου να ωραιοποιήσει αυτό που δεν έχει και να υποτιμήσει αυτά που έχει.

3.Τι πιστεύεις για τον εαυτό σου που θα σε κάνει να νιώθεις ή να έχεις αυτό που έχει ο άλλος ή να γίνεις όπως ο άλλος; Τι θα γίνει αν δεν συμβεί αυτό;

4. Ποιες πεποιθήσεις χρειάζεται να αλλάξεις για να είσαι ευτυχισμένος ακριβώς όπως είσαι από οποιοδήποτε αποτέλεσμα άσχετα με τι έχει ή είναι ο άλλος;

Δηλαδή να μη συγκρίνεις τον εαυτό σου. Υπάρχει ένα άλλο θέμα εδώ, η τάση της σύγκρισης που έχουμε μάθει από μικρά παιδιά, να συγκρίνουμε τον εαυτό μας με τους άλλους, είναι κωδικοποιημένο μέσα στο εκπαιδευτικό σύστημα από τους δασκάλους, τους γονείς και εμείς μάθαμε να το κάνουμε και συνέχεια συγκρίνουμε τον εαυτό μας, ο καθένας στον τομέα που θέλει, στην ομορφιά, στη γνώση, στη μαγειρική, στη γιόγκα, ο καθένας βρίσκει και διαφορετικά πράματα να συγκρίνει.

5.Ποιες πεποιθήσεις χρειάζεται να αλλάξεις για να μπορείς να πραγματοποιήσεις πιο αποτελεσματικά τον εαυτό σου ή για τον εαυτό σου ότι φθονείς ή ζηλεύεις στους άλλους;

Δεν πρέπει να αγνοήσουμε την πιθανότητα ότι μπορεί κάποιος να φθονεί κάτι, γιατί ήρθε η ώρα στην πορεία της εξέλιξης του να το γυρέψει. Το συναίσθημα μπορεί να μην είναι αγνό αλλά μπορεί να παρακινήσει ωφέλιμες ενέργειες προς την αυτοβελτίωση). Μπορεί να ζηλεύω κάτι επειδή το υποσυνείδητό μου, μου λέει ότι είναι η ώρα να το καλλιεργήσω αυτό, όχι να το χάσει ο άλλος. Αλλά και μπορεί το κινητό στην αρχή να είναι άρα τότε θα αξίζω ή θα είμαι ασφαλής, αλλά μέχρι να φτάσουμε στο σημείο να θέλουμε η εξέλιξη μόνο και μόνο για το σκοπό της εξέλιξης χρειαζόμαστε και κίνητρα, για την αξία και την ασφάλεια γιατί δεν έχουμε άλλα κινητά και έτσι λειτουργεί η εξελικτική πορεία και κάνουμε πράγματα με χαμηλότερα κίνητρα όχι επειδή δεν υπάρχουν άλλα κινητά αλλά επειδή αυτά μας ενδιαφέρουν αυτή τη στιγμή, αργότερα μπορούμε να συνεχίσουμε την εξέλιξη χωρίς να το κάνουμε επειδή τότε άρα θα αξίζω περισσότερο ή θα είμαι πιο ασφαλής. Τώρα όμως αυτό το συναίσθημα της ζήλιας παρόλο που είναι αρνητικό μπορεί να λειτουργήσει σαν κίνητρο να κάνω κάτι ή αυτή η τάση σύγκρισης μπορεί να λειτουργήσει σαν κίνητρο να κάνω κάτι. Κάποια στιγμή πρέπει να απελευθερωθώ. Κάποια στιγμή σταματάει να είναι χρήσιμο στη ζωή μας και δεν εξυπηρετεί την εξέλιξή μου. Εσείς όταν εργάζεστε με κάποιον πρέπει να βρείτε αυτήν την ισορροπία, από τη μία πλευρά πώς μπορεί ο άνθρωπος να είναι καλά χωρίς αυτό που έχει ο άλλος και πώς μπορεί επίσης να αρχίζεις να καλλιεργεί αυτό που έχει ο άλλος, όχι να πάρει τον σύντροφό του από τον άλλον, αλλά να καλλιεργήσει μία τέτοια σχέση με το δικό του σύντροφο.

6. Υπάρχει κάτι που θα ήθελες να επικοινωνήσεις στους άλλους σχετικά με αυτά που νιώθεις;

Πάντα ολοκληρώνουμε την ενεργητική ακρόαση με ερώτηση αν υπάρχει μία ανάγκη επικοινωνίας.

 

Η μοναξιά: Η μοναξιά είναι πάρα πολύ σημαντικό συναίσθημα και είναι με κάποιο τρόπο όπως ο φόβος και η ένοχη ένα πολύ ριζικό συναίσθημα. Ο φθόνος είναι πιο βαρύ συναίσθημα από τη ζήλια. Απλά ο φθόνος περιέχει μαζί με τη ζήλια αρνητικά συναισθήματα προς τον άλλον και πολλές φορές η επιθυμία να πάθει κάποιο κακό και κάτι τέτοιο. Η ζήλια είναι απλώς θα ήθελα να έχω αυτά που έχει ο άλλος. Η μοναξιά είναι πάρα πολύ βασικό συναίσθημα.

Γιατί η μοναξιά βρίσκεται κάτω από το φόβο του να μη αξίζουν και έχει μεγάλη σχέση με την ασφάλεια. Δηλαδή όταν κάνουμε την ανάλυση, γιατί φοβάσαι αυτό; μπορεί να χάσω την αγάπη των άλλων, και αν χάσεις την αγάπη των άλλων; θα μείνω μόνος μου, κι αν μείνεις μόνος σου; δεν θα είμαι ασφαλής. Δεν νιώθουμε ασφάλεια μέσα στη μοναξιά. Τώρα πρέπει να προσέξουμε τη διαφορά μεταξύ του να είμαστε μόνοι και την μοναξιά. Υπάρχει τεράστια διαφορά, μπορεί κάποιος να είναι μόνος του σε ένα βουνό και να μην νιώθει μοναξιά, να νιώθει τη σύνδεση του με το σύνολο, να μην του λείπουν η επαφή. Η μοναξιά είναι μία κατάσταση που δεν συνδέομαι ενεργειακά, μπορώ να έχω γύρω μου μία ολόκληρη οικογένεια και εκατοντάδες φίλους και ανθρώπους που με θαυμάζουν και να μην νιώθω σύνδεση ενεργειακή, συναισθηματική σύνδεση και μπορεί κάποιος να είναι μόνος του και να μην έχει καμία επαφή με τον κόσμο και να μην αισθάνεται μοναξιά. Το πρόβλημα της μοναξιάς είναι η έλλειψη σύνδεσης και η δική μας εργασία είναι να δούμε τι είναι αυτό που οδηγεί αυτόν τον άνθρωπο στην κατάσταση της εσωτερικής απομόνωσης. Ειδικά στην εποχή μας, υπάρχουν εκατομμύρια άνθρωποι που έχουν μοναξιά και λογικό είναι ότι αν αυτός έχει μοναξιά κι ο άλλος έχει μοναξιά η λύση είναι εύκολη, να βρεθούνε, όμως δεν λειτουργεί έτσι. Δεν λειτουργεί όχι μόνο αυτό, υπάρχει πολύς κόσμος που χρειάζεται αγάπη, όπως τα ορφανά, οι ηλικιωμένοι, άνθρωποι με δυσκολία να κινούν, τυφλοί, ορφανά, υπάρχουν τόσοι άνθρωποι που χρειάζονται φίλους και χρειάζονται τη φιλία. Εάν νιώθουν μοναξιά σε μία κοινωνία που τόσοι άλλοι νιώθουν μοναξιά και που πόσοι άλλοι έχουν ανάγκη τη δική μου παρέα, σημαίνει ότι το δημιουργώ εγώ και κάτι με εμποδίζει να συνδέομε. Τώρα δύο βασικά στοιχεία είναι, η υπερηφάνεια, η υπερηφάνεια δεν μας επιτρέπει να βιώσουμε ενότητα με τους άλλους και το αίσθημα κατωτερότητας. Δηλαδή ένας άνθρωπος πολλές φορές που έχει μοναξιά, υπερηφάνεια του τον εμποδίζει να πλησιάσει κάποιον, όπως να του πει, τι κάνεις αύριο; μπορούμε να κάνουμε κάτι;

Δεύτερο εκτός από την υπερηφάνεια είναι το αίσθημα της μειονεκτικότητας, ότι δεν αξίζω, άρα οι άλλοι δεν θα ανταποκρίνονται. Η τρίτη αιτία είναι ο φόβος του να πληγωθώ. Φόβος του να πληγωθώ εάν πλησιάσω κάποιο άτομο. Ενώ παραπονιέμαι για την μοναξιά, αλλά δεν πλησιάζω ή αν πλησιάσω δεν θα ανοίγουμε ώστε να ικανοποιηθεί η έλλειψη της επαφής, γιατί φοβάμαι ότι μέσα από το άνοιγμα θα πληρωθώ, θα στενοχωρηθώ, υπάρχει κάποιος φόβος που κρατάει τον άνθρωπο εκεί. Αν είναι υπερηφάνεια, ο φόβος να χάσω την αξία μου αν πλησιάσω τον άλλον, φόβος να μην υπάρχει ανταπόκριση αν είναι η μειονεκτικότητα, φόβος ότι άλλοι δεν θα ανταποκρίνονται στην ανάγκη μου και κάποιος άλλος φόβος ότι θα πληγωθώ, θα με καταπιέσουν, θα με εγκαταλείψουν. Όποιος έχει βιώσει αυτά, θα τα δημιουργήσει αυτά και αν έχει την πεποίθηση ότι δεν αξίζω την αγάπη και την ενότητα.

Υπάρχει το ερώτημα, τι γίνεται όταν κάποιος έχει χάσει έναν αγαπημένο και νιώθει μοναξιά χωρίς τον άνθρωπο αυτόν και δεν θεωρεί ότι μπορεί κάποιος άλλος να γεμίσει το κενό αυτό. Αυτή είναι μία πεποίθηση. Όλοι είναι εκφράσεις μιας οικουμενικής συνειδητότητας, έχω επιτρέψει μία έκφραση της οικουμενικής συνειδητότητας να μπει στην καρδιά μου και να νιώθω όμορφα και να νιώθω ενότητα. Έχω την ιδέα ότι οι άλλες έξι δισεκατομμύρια εκφράσεις της ίδιας συνειδητότητας που ήταν ο άλλος, δεν μπορούν να το κάνουν αυτό. Γιατί να κάνω κάτι τέτοιο μέσα στο μυαλό μου; Καταρχήν, για να βοηθήσουν κάποιον, πρέπει να βρούμε ποιο είναι το μάθημα του, το μάθημα του μπορεί να είναι, να είναι καλά χωρίς κανέναν. Μπορεί μία ψυχή να έχει επιλέξει αυτό το μάθημα. Το μάθημα όμως δεν είναι να νιώθει μοναξιά, να νιώθει κενό. Το μάθημα του είναι ή να γεμίσει το κενό με τον εαυτό του ή το Θεό ή να κάνει έργα μέσα στη ζωή του που θα κάνει η το μάθημα του θα είναι ότι όντως υπάρχουν άλλες ψυχές στον πλανήτη που μπορούν να γεμίσουν αυτό το κενό. Πότε το μάθημα δεν είναι να υποφέρουμε ή να μένουμε μέσα σε αυτά τα συναισθήματα. Ή θα μάθουμε να τα γεμίσουμε μόνοι μας, ή θα μάθουμε να απελευθερωθούμε από πεποιθήσεις. Τώρα, ποιες πεποιθήσεις μπορούν να εμποδίζουν τον άνθρωπο αυτόν, ότι δεν θα ήταν σωστό, ότι θα στενοχωρηθεί ο αγαπημένος μου ή τι θα πουν οι άλλοι, γιατί υπάρχει μια προκατάληψη. Ας πούμε μια γυναίκα που έχασε τον άνδρα της και συνδέεται με άλλον άνδρα. Αλλάζει η κοινωνία, αλλά για πολλά χρόνια ήταν μία σκεπτομορφή ότι είναι ανήθικο ότι η ίδια τον προδίδει ή η κοινωνία θα πει ότι τον προδίδει. Αλλά χρειάζεται πάλι αλλαγή πεποιθήσεων. Καταρχήν αν λέει ότι χρειάζομαι κάποιον άλλον μπορεί να μη χρειάζομαι, ειδικά όταν έχουν προχωρήσει τα χρόνια, μπορώ να περάσω θαυμάσια μόνος μου στη ζωή ή να απελευθερωθώ από αυτό που με εμποδίζει να συνδέομαι με κάποιο άλλο άτομο και δεν χρειάζεται να γεμίσω τον εαυτό μου με κάποιον άλλον σύντροφο, μπορώ να γεμίσω τον εαυτό μου με την προσφορά μου, σε ορφανοτροφείο, σε ένα γηροκομείο, σε φίλους που έχουν ανάγκη και μπορώ να μείνω σε ένα βουνό και να νιώθω απόλυτη σύνδεση με όλους. Είναι όλο το θέμα η αίσθηση της σύνδεσης με τους άλλους. Μέσα στη ζωή μας συνηθίζουμε να συνδεόμαστε με ένα, δύο, τρία άτομα και να νιώθουμε ξεχωριστότητα από τους άλλους και αν χάνουμε αυτά τα ένα, δύο, τρία άτομα τότε νιώθουμε αυτή τη μοναξιά, γιατί δεν έχουμε μάθει να νιώθουμε ενότητα με το σύνολο και αυτό είναι καμιά φορά το μάθημα. Όταν θεοποιούμε κάποιον και είμαστε μαζί του νιώθουμε ότι αξίζουμε και εμείς, αυτή είναι μία εκδοχή, αν είμαι με έναν σπουδαίο άνθρωπο είμαι σπουδαίος και εγώ, μία ανάγκη είναι αυτή, το άλλο είναι ότι δικαιολογώ τον εαυτό μου, να μείνω όπως είμαι. Όταν θεοποιώ κάποιον, δεν έχω ανάγκη να καλλιεργώ αυτές τις ιδιότητες, βάζω αυτόν σε ξεχωριστή κατηγορία, αυτός μπορεί να το κάνει, εγώ δεν χρειάζεται να το κάνω, εγώ είμαι κατώτερος από αυτόν, εγώ θα ζήσω την ζωή μου έτσι και απαλλάσσω τον εαυτό μου από κάθε ανάγκη να προχωρήσω, γιατί βάζω τον άλλον σε μία άλλη κατηγορία. Ή θεοποιώ τον άλλον και τότε μπορώ να πιστεύω σε αυτές τις αξίες, είτε βλέπω ένα παράδειγμα ενός ανθρώπου που εγώ θέλω να πιστέψω ότι ζει αυτές τις αξίες που εγώ έχω, είναι διάφορες ανάγκες. Σε οποιαδήποτε ερώτηση, γιατί κάνω κάτι; είναι εύκολο να καταλάβετε, εάν απλώς φαντάζεστε ότι δεν το κάνετε και δείτε τι νιώθετε. Δηλαδή τι θα νιώσω εάν δεν κάνω αυτό που κάνω και να μπω μέσα στα συναισθήματά μου και να δω αυτό. Τι είναι αυτό.

Τώρα άρα η μοναξιά είναι αυτοδημιούργητη, είναι μία επιλογή και δική μας εργασία είναι να βοηθήσουμε τον άνθρωπο ή να νιώθει καλά μόνος του ή να απελευθερωθεί από τα εμπόδια να συνδέεται με τους άλλους και είναι δική του απόφαση.

Όταν έρχεται και μας λέει εσύ τι θα ήθελες να κάνεις; Λέμε, θέλεις να σε βοηθήσω να νιώθεις καλά μόνος σου ή θα ήθελες να σε βοηθήσω να μπορείς να ανοίγεσαι και να βρίσκεις εξωτερικές λύσεις, να συνδέεσαι με άλλους ανθρώπους ή και τα δύο. Εγώ προτείνω πολλές φορές να κάνει και τα δύο. Γιατί όσο δημιουργείς σχέσεις, επειδή χρειάζεσαι, είσαι σε μειονεκτική θέση, είσαι σε εξάρτηση για όποια σχέση θα δημιουργήσεις και φιλική και συντροφική σχέση. Είναι καλύτερα να είναι σχέση από αγάπη από σεβασμό από ομορφιά και όχι από εξάρτηση, να μην είσαι εξαρτημένος πάνω στον άλλον. Όμως είναι υπόθεση του άλλου, τι θέλει να κάνει. Την πρόταση μπορούμε να την κάνουμε, αλλά η απόφαση είναι του άλλου.

Ερωτήσεις σε σχέση με τη μοναξιά:

1. Πότε νιώθεις περισσότερο μόνος ή μόνη; ποιες ώρες της ημέρας, ή της εβδομάδας; και σε ποιες περιπτώσεις;

Μπορεί να πει το βράδυ νιώθω περισσότερη ή Σαββατοκύριακα ή να βρούμε το μηχανισμό.

2.Τι νιώθεις ότι χρειάζεσαι εκείνες τις στιγμές και νιώθεις μεγαλύτερο σύνδεσμο με τους άλλους και τον κόσμο γύρω σου για να νιώθεις, τι χρειάζεσαι για να μην νιώθεις μοναξιά. Χρειάζεσαι κάποιον να σε τηλεφωνήσει; ή χρειάζεσαι κάποιον να μιλήσετε; χρειάζεσαι να ξέρεις ότι κάποιος ενδιαφέρεται; τι είναι αυτό που χρειάζεσαι;

3.Υπάρχει κάτι που σε εμποδίζει να επικοινωνήσεις με άλλους ανθρώπους όταν νιώθεις μοναξιά; νιώθεις πολύ περήφανος να επικοινωνήσεις με κάποιον ή φοβάσαι ότι δεν θα υπάρχει ανταπόκριση που θέλεις; ή φοβάσαι κάτι άλλο και σε εμποδίζει να επικοινωνήσεις με άλλους, όταν νιώθεις μοναξιά; τι είναι αυτό που σε εμποδίζει,, τι πιστεύεις που σε εμποδίζει να σηκώσεις το τηλέφωνο και να πάρεις κάποιον και να επικοινωνήσεις να κάνεις εσύ αυτό το βήμα προς τα έξω;

4. Τι πιστεύεις που σε κάνει να νιώθεις μοναξιά; κάποια πεποίθηση; Γιατί ένας που είναι μόνος του δεν νιώθει μοναξιά και ο άλλος που είναι μόνος του νιώθει μοναξιά; Δεν είναι η κατάσταση, είναι η πεποίθηση, είναι μία πεποίθηση που έχει ο καθένας για να νιώθει μοναξιά.
5. Τι πιστεύεις που σε κάνει να νιώθεις απαράδεκτο και οδυνηρό του να είσαι μόνος; 6. Πιστεύεις στο Θεό; Εάν ναι, πώς μπορείς να νιώθεις την παρουσία του Θεού πιο χειροπιαστή στη ζωή σου, ειδικά όταν νιώθεις μοναξιά;

Ο θεός είναι μία εναλλακτική παρέα, για κάποιον που είναι μόνος του και νομίζω ότι βασικό είναι για όλους μας αυτή η αίσθηση της παρέας του θείου μέσα στην ζωή μας, να επικοινωνήσουμε με το θείο, να έχουμε ευγνωμοσύνη, να έχουμε την αίσθηση της παρουσίας, είναι πολύ σημαντικό μέρος της εξέλιξης μας και κάποιος που έχει μοναξιά έχει το ερέθισμα αυτό, έχει το ερέθισμα ότι άλλο και να κάνει να καλλιεργήσει και αυτό το θέμα. 7.Υπάρχουν πολλοί άλλοι άνθρωποι που νιώθουν μοναξιά, όπως οι γέροι, τα ορφανά, οι άρρωστοι, τυφλοί, κωφοί, η παράλυτοι, άνθρωποι που χρειάζονται βοήθεια. Πώς νιώθεις με την ιδέα να βοηθήσεις αυτούς τους ανθρώπους με τη μοναξιά τους; αν όχι, γιατί όχι; αν ναι, πού και πότε μπορείς να αρχίσεις;

8. Ποιες πεποιθήσεις χρειάζεται να αλλάξεις εδώ για να μπορέσεις να δεχτείς να είσαι μόνος ή μόνη; και πώς μπορεί να αλλάξεις αυτές οι πεποιθήσεις;
9. Ποιες πεποιθήσεις χρειάζεται να αλλάξεις για να νιώθεις πιο συνδεδεμένος με τους άλλους ή και με το Θεό ή την ζωή; πώς θα αλλάξεις αυτές τις πεποιθήσεις;
10. Ποιες πεποιθήσεις χρειάζεται να αλλάξεις για να νιώθεις πιο ελεύθερος να εκφράζεις την ανάγκη σου για μεγαλύτερη και βαθύτερη σύνδεση με τους άλλους;
11. Με ποια πρόσωπα θέλεις να αρχίσεις αυτή την εξωτερίκευση και τι θέλεις να πεις; Γιατί πάλι είναι, πως θα αλλάξεις αυτό που νιώθεις, πως θα αλλάξει αυτό που συμβαίνει και με ποιον θέλεις να επικοινωνήσεις και τι; Βλέπουμε αυτό το μοτίβο σε όλα τα συναισθήματα.

 

Ερωτήσεις:

 

Ερωτ.1^η . Γιατί να ρωτήσουμε ποιες ώρες της ημέρας ή ποιες μέρες της εβδομάδας;

Απάντηση. Γιατί θέλουμε να βρούμε λύσεις και αν ξέρουμε πότε είναι, ανάλογα με τις ώρες και τις μέρες μπορεί να υπάρχουν άλλες λύσεις. Αν είναι πρωί η λύση είναι να βγαίνει έξω. Να δούμε τι χρειάζεται αυτές τις ώρες, πολλές φορές είναι μια ιδέα. Οι ποιο ευτυχισμένες μέρες της ζωής μου, ήταν όταν ήμουν μόνος μου. Βέβαια είχα την σύνδεση ότι υπάρχουν άνθρωποι στην ζωή μου και αυτό νομίζω παίζει ρόλο, είχα την ασφάλεια ότι υπάρχουν άνθρωποι, αλλά οι πιο όμορφες μέρες ήταν που ήμουν για τρεις μήνες μόνος σε ένα νησί, ήταν απίστευτη ομορφιά, η φύση, η θάλασσα, ο θεός, ο εαυτός μου, χρειάζεται να καληεργήσουμε μια καλή παρέα με τον εαυτό μας, παρέα είναι και ο εαυτός μας και να μπορούμε να περάσουμε ώρες και μέρες με τον εαυτό μας και να νιώθουμε όμορφα, να ευχαριστηθούμε την παρέα του εαυτού μας. Είναι και αυτό μέρος της εξέλιξης

Ερωτ.2^η. Εγώ νιώθω κατάθλιψη το απόγευμα, τι μπορώ να κάνω για αυτό;

Απάντηση OK τι νιώθεις; Τι χρειάζεσαι; Κάποια πεποίθηση σε δημιουργεί κατάθλιψη το απόγευμα δεν είναι η πρώτη φορά που το ακούω. Τι πιστεύεις ; τι χρειάζεσαι ; πότε δεν νιώθεις κατάθλιψη το απόγευμα;

Βασικά όταν έχω κάποιο στόχο μπροστά μου, όταν δεν έχω, ενώ το πρωί είμαι καλά μόλις έρθει 4 η ώρα και αρχίζει το σούρουπο νιώθω κατάθλιψη μέχρι να νυχτώσει.

Θα πρότεινα να κάνεις τη μέθοδο σεντόνα την ώρα που το νιώθεις, να κάνεις μια βουτιά μέσα στον εαυτό σου, και να δεις τι ακριβώς είναι αυτό. Να πας βαθύτερα- βαθύτερα να δεχτείς το συναίσθημα να μη προσπαθείς να το εξαφανίσεις, να πας μέσα σου και να δεις τι είναι στο βάθος του εαυτού σου. Να το καταλάβεις.

Ερωτ.3^η. Όταν ένας δεν μπορεί να αποφασίσει ποιο είναι το μάθημά του; Εσύ δεν μπορείς να αποφασίσεις ποιο είναι το μάθημα του, τότε τι γίνεται;

Απάντηση Ρωτάς τον άνθρωπο τι κίνδυνος υπάρχει σε κάθε επιλογή.

Είναι προτιμότερο να κάνουμε λανθασμένες επιλογές παρά να μην κάνουμε καθόλου επιλογές. Κάνοντας μια λανθασμένη επιλογή μαθαίνουμε γυρίζουμε πίσω και προχωράμε σε μια άλλη κατεύθυνση. Μένοντας μετέωροι (για μεγάλο χρονικό διάστημα) αν κάποιος περιμένει μήνες έστω και χρόνια και να μην είναι ώρα να πάρει μια απόφαση Ρωτάς αν αποφασίσεις να κάνεις την απόφαση αυτή, τι κίνδυνος υπάρχει; Και αν αποφασίσεις να κάνεις την άλλη απόφαση τι κίνδυνος υπάρχει. Τι μπορείς να χάσεις; Και πως θα νιώθεις; Εφαρμόζεις την άσκηση με τις τρεις πόρτες. Πως θα νιώθεις και μετά από τρία χρόνια και μετά από δέκα χρόνια, πως φαντάζεσαι ότι θα νιώθεις με αυτή την επιλογή. Προσπαθούμε να βοηθήσουμε τον άνθρωπο να δει, 1ο πια επιλογή θέλει να κάνει και 2ο τι είναι αυτό που τον κάνει να φοβάται έστω και μια επιλογή. Γιατί συνήθως είναι ο φόβος του λάθους και φόβος για τις συνέπειες του λάθους που κάνει κάποιον να αναβάλει συνέχεια.

Ερωτ.4^η Οι άνθρωποι δυσκολεύονται να πάρουν την ευθύνη για την πραγματικότητά τους. Αυτό δεν μπορούν να το βιώσουνε.

Απάντηση Για να βοηθήσουμε εμείς, χρειάζεται να πάρουμε εμείς ευθύνη για την πραγματικότητά μας, να κάνουμε Χο’ ο πόνο-πόνο για τον άλλον, να διορθώσω το στοιχείο που υπάρχει μέσα σε εμένα που συμβάλει σε αυτό, μετά από αυτό κάνουμε ενεργητική ακρόαση για να καταλάβει τι συμβαίνει. Γιατί μόνο ο ίδιος μπορεί να δημιουργεί την πραγματικότητά του (αυτό το λέμε μέσα μας και όχι στον ίδιο. Αν το πιστεύεται αυτό και είστε ειλικρινής θα έχει πολύ καλά αποτελέσματα).

Η αντίληψη ότι οι άλλοι φταίνε είναι ρόλος του παιδιού, όταν συμπεριφερόμαστε σαν ενήλικες αναλαμβάνουμε την ευθύνη της πραγματικότητάς μας (δεν φταίνε οι άλλοι για αυτά που νιώθουμε και αυτό που μας συμβαίνει). Από τον ρόλο του παιδιού υπάρχει ο φόβος να πάρει την ευθύνη, αλλά υπάρχει και το μπέρδεμα που υπάρχει στο νου μας, που ταυτίζει την ευθύνη με το φταίξιμο. Για εμάς, όταν κάτι συμβαίνει που δεν είναι ωραίο πρέπει κάποιος να φταίει. Αυτή η ψυχολογική κατάσταση πρέπει να αλλάξει, δεν χρειάζεται κανένας να φταίει, σε ένα έργο που σκοτώνει κάποιος ηθοποιός έναν άλλο, ποιος φταίει; Κανένας, το έργο αυτό υπάρχει για να το βλέπουν οι άνθρωποι και να μάθουν κάτι μέσα από αυτό. Ο μόνος λόγος που συμβαίνει οτιδήποτε στον πλανήτη είναι ένα ερέθισμα για να μάθουμε κάτι. Να σταματήσουμε να ψάχνουμε για φταίχτη. Και ο φόβος ότι αν δεν είναι ο άλλος φταίχτης άρα είμαι εγώ άρα πρέπει να συνεχίζω να έχω την αντίληψη ότι ο άλλος είναι ο φταίχτης και να καταλάβω ότι δεν φταίει κανένας και ότι είναι όλα εμπειρίες που συναποφασίσαμε να παίξουμε ρόλους και να περάσουμε από εμπειρίες γιατί αυτές προσφέρουν στην εξέλιξή μας. Τώρα αν μπορούμε να μάθουμε από κάποια πράματα και να τα διορθώσουμε είτε στον εαυτό μας είτε στην κοινωνία, να το κάνουμε αλλά δεν χρειάζεται να το κάνουμε με την έννοια με το μίσος, με τον θυμό ότι κάποιος φταίει και πρέπει να τιμωρηθεί. Άλλη σκεπτομορφή η τιμωρία, τι νόημα έχει η τιμωρία αν δεν οδηγεί στη εξέλιξη; Το μόνο πράμα που συμβαίνει σε αυτόν τον πλανήτη είναι η εξέλιξη δεν συμβαίνει κάτι άλλο όλα τα πράματα που συμβαίνουν είναι για αυτόν τον λόγω. Να τιμωρηθεί κάποιος να υποφέρει χωρίς να εξελίσσεται χωρίς να θεραπεύεται ώστε να μην επαναλαμβάνει αυτό που κάνει δεν έχει κανένα απολύτως νόημα. Χρειάζεται να καταργήσουμε και την έννοια του φταιξίματος και την έννοια της τιμωρίας είναι παλιές έννοιες πολύ παλιές δεν τις χρειαζόμαστε ποια.

Το ερώτημα είναι πως συν δημιουργούμε αυτή τη πραγματικότητα και πως μπορούμε να δημιουργήσουμε μια καλύτερη.

Τώρα αν κάποιος πρέπει να στερηθεί κάτι ακόμα την ελευθερία του, να είναι  σαν εργαλείο να θεραπευτεί και να μάθει κάτι, ας γίνει και αυτό, ας πάει φυλακή. Η φυλακή να είναι θεραπευτική όχι τιμωρία, αλλά μία θεραπευτική διαδικασία. Να  κάνει ανάλυση, να μάθει διαλογισμό, να κάνει εργασία να κάνει εργασία με τον εαυτό του, όχι απλώς να τιμωρείται. Δεν έχει κανένα νόημα μόνο τιμωρία

Ερωτ.5^η Τις προ άλλες γνώρισα μία γυναίκα 75 χρόνων η οποία αισθανόταν μοναξιά και ήθελε να κάνει δεσμό. Με κάποιες ερωτήσεις που της έκανα, κατάλαβα ότι δεν ήτανε μοναξιά, ήθελε σύντροφο και δεν ήξερα τι να της πω.

Απάντηση Να τη βοηθήσεις. Δεν λέμε τίποτα, την βοηθάμε. Κατά αρχής δεν υπάρχει ηλικία, είναι μια ψευδαίσθηση, είναι αιώνες οι ψυχές και η ηλικία είναι μία κοινωνική αντίληψη ας είναι και 85 χρόνων θέλει σύντροφο θα δούμε πώς μπορεί να γίνει, πώς μπορούμε να βοηθήσουμε τον άνθρωπο αυτό να βρει αυτό που θέλει, εμείς δεν ξέρουμε ότι αυτή η ανάγκη είναι λανθασμένη, μπορεί αυτή τη στιγμή, αυτή να έχει αυτή την ανάγκη στο υποσυνείδητο γιατί κάτι έχει να μάθει μέσα από αυτό. Να μην λειτουργείτε μέσα από σκεπτομορφές, δεν υπάρχει αυτή η ηλικία, σαν συντονιστές πρέπει να απελευθερωθείτε από όλες αυτές τις σκεπτομορφές, είναι πολύ σημαντικό να μην έχετε τέτοιες περιοριστικές αντιλήψεις και αν τις έχετε να τις κοντρολάρετε και να μην επεμβαίνουν στη διαδικασία σας. Ο άλλος θέλει αυτό, ωραία, μπορείς να δεις τι μπορείς να κάνεις. Θα ρωτήσεις, και πως θέλεις να είναι αυτός ο άντρας; μπορείς να τον περιγράψεις; μπορείς να τη γράψεις αυτή την περιγραφή; μπορείς να το στέλνεις στο σύμπαν κάθε μέρα αυτή τη σκεπτομορφή; Εγώ δεν ξέρω τι πρέπει να κάνει αυτή η γυναίκα, δεν έχω ιδέα. Σε λίγο θα είμαστε εμείς 70.  Θα θέλαμε κάποιος να μας πει είναι αργά για εσένα; δεν γίνεται. Αφού το θέλουμε, το θέλουμε και όχι μόνο αυτό, αλλά σήμερα με το ΚΑΠΗ και με τις εφημερίδες υπάρχουν άνθρωποι που βάζουν αγγελίες, άντρας τόσο χρόνων, καπνιστής μη καπνιστής θέλει το ένα, θέλει το άλλο, γιατί να το αποκλείω, να το προσέξετε αυτό. Προσέξτε τον εγκλωβισμό στις δικές μας αντιλήψεις. Μπορούμε να προτείνουμε συγχρόνως στη γυναίκα, μήπως επίσης μπορείς να κάνεις κάτι μέχρι να βρεις τον άντρα αυτό, που θα σε βοηθήσει να νιώθεις καλά και μόνη σου. Αυτό μπορούμε να το προτείνουμε. Αν υπάρχει αποδοχή τότε να προτείνουμε κάποιες δραστηριότητες, να έρθει στην αυτογνωσία, να διαβάζει βιβλία, να πάει σε κάποιο ορφανοτροφείο να βοηθήσει. Γενικά δεν μπορούμε να αποκλείσουμε την πιθανότητα ότι έχει αποφασίσει σαν ψυχή στην εξέλιξη να βρει έναν άλλο άντρα σε αυτή την ηλικία. Δεν το ξέρουμε. Πώς ξέρουμε εμείς ότι δεν υπάρχει ένας άντρας που θα συνδεθεί με αυτή τη γυναίκα και να την υπηρετήσει. Δεν το ξέρουμε αυτό. Μπορεί να είναι ένας άντρας με μοναξιά, που του λείπει η γυναίκα που έχει ακόμα την υγεία και να προχωρήσει. Θέλω να πω δεν ξέρουμε, είναι πάρα πολύ σημαντικό και είναι πάρα πολύ καλή ερώτηση σου δεν ξέρουμε τίποτα είναι πολύ σημαντικό αυτό. Δεν ξέρουμε τι κάνει έναν άνθρωπος να θέλει κάτι. Είναι προγραμματισμοί ή είναι Θεία έμπνευση; Δεν το ξέρουμε, μπορεί να είναι θεία έμπνευση, μπορεί να είναι προγραμματισμός εμείς να βοηθήσουμε τον άνθρωπο προς το στόχο του, αν φοβόμαστε ότι ο στόχος αυτός είναι πολύ δύσκολος δεν θα τον αποθαρρύνουμε και θα καλλιεργήσουμε θετική εικόνα και εμείς, αλλά μπορούμε να το βοηθήσουμε να βρει την ευτυχία του χωρίς να πραγματοποιηθεί ο στόχος του, εφόσον το θέλει βέβαια και ο άλλος. Θα δεις, πιθανόν θα βρει έναν σύντροφο να τη βοηθάει. Είναι πολύ σημαντικό να μην έχουμε περιοριστικές αντιλήψεις.

 

Το επόμενο συναίσθημα είναι μία ολόκληρη κατηγορία συναισθημάτων που ονομάζω αμφιβολία για τον εαυτό μας. Η αμφιβολία για τον εαυτό μας μπορεί να είναι αυτό απορρίψει, ενοχή, ντροπή, μείωση, μειονεκτικότητα και όπως έχετε καταλάβει είναι από τα πιο ριζικά συναισθήματα που υπάρχουν μέσα στον άνθρωπο, που τον οδηγεί σε όλα τα άλλα συναισθήματα. Όπως ξέρετε και έχουμε δουλέψει αρκετά το θέμα της αυτό παραδοχής έχει δύο βασικές αιτίες, η μία είναι οι κοινωνικοί προγραμματισμοί και η άλλη είναι η ένοχη, το πρόβλημα της συνείδησης ότι όντως κάνω κάτι που δεν είναι συμβατό με τη συνείδησή μου. Εμείς χρειάζεται πρώτα να βοηθήσουμε τον άνθρωπο να διευκρινίσει ποιο από τα δύο είναι τα εμπόδια προς την αυτό παραδοχή του και την αίσθηση της αξίας του. Όταν είναι κοινωνική προγραμματισμοί θέλουμε να τον βοηθήσουμε να βρει άλλες πεποιθήσεις, άλλες αντιλήψεις, που τον απελευθερώνουν από αυτούς προγραμματισμός και αν είναι θέμα ενοχής θέλουμε να τον βοηθήσουμε να δει, τι τον οδηγεί σε αυτή τη συμπεριφορά, ποιες ανάγκες, ποιες πεποιθήσεις, ποια συναισθήματα και πώς μπορεί να απελευθερωθεί από αυτή την συμπεριφορά. Αλλά επίσης να συγχωράει τον εαυτό του και να δεχθεί τον εαυτό του, μέχρι να καταφέρει να απελευθερωθεί από την ίδια τη συμπεριφορά. Το θέμα της αυτό παραδοχής χρειάζεται αρκετό EFT, γιατί οι πεποιθήσεις δεν φτάνουν, Γιατί λογικά ο άνθρωπος ξέρει σαν ενήλικας αυτή τη στιγμή ότι είναι καλός, ότι έχει καταφέρει αρκετά πράγματα. Αυτά τα εμπόδια είναι ενεργειακά, από το εσωτερικό παιδί, από τα παιδικά βιώματα, άρα τι κάνω; Ζητάω δύο ληστές, να φέρει μία λίστα τα παιδικά βιώματα που έχουν συντελέσει στην αμφιβολία για τον εαυτό του, τις φορές που βίωσε απόρριψη, ένοχη, ή ντροπή, ή μείωση και μία δεύτερη λίστα του παρόντος. Ποια ερεθίσματα σήμερα, ποια γεγονότα, ποιες καταστάσεις, ποιες σκέψεις σήμερα υπονομεύουν το αίσθημα της αξίας του και να αρχίσουμε EFT και να κάνει ο άνθρωπος κάθε μέρα μόνος του για τα παιδικά βιώματα και να απελευθερωθεί από οποιοδήποτε θέμα, απόρριψης, ενοχής, μειώσεις, από το παρελθόν και για τα γεγονότα του παρόν που δημιουργούν αυτήν την αμφιβολία. Μπορούμε να ρωτήσουμε ερωτήσεις και έχετε μία λίστα από ρωτήσεις στην σελίδα 107 και προτείνω να τις μάθετε και να τις ρωτήσετε. Και μία βασική ερώτηση είναι πολλές φορές ότι αν κάποιος άλλος είχε το ίδιο πράγμα με το οποίο απορρίπτεις εσύ τον εαυτό σου, θα απέρριψες τον άλλον; Και πολλές φορές η απάντηση είναι, όχι, απορρίπτω τον εαυτό μου, αλλά δεν απορρίπτω τους άλλους για το ίδιο πράγμα. Αυτό φανερώνει μία σύγχυση στον τρόπο σκέψης. Αλλά σας λέω πάλι, δεν φτάνουνε οι σκέψεις εδώ. Έχουμε αποδείξει σε τόσους ανθρώπους με επιχειρήματα και ερωτήσεις ότι η αξία τους δεν μετριέται με αυτό που τους απασχολεί και δεν αλλάζουν πολλά πράματα. Χρειάζεται να αλλάξει ενεργειακά, θα θυμηθείτε ότι η αμφιβολία του εαυτού μας είναι σαν την επιφάνεια του τραπεζιού και από κάτω υπάρχουν εκατοντάδες ποδαράκια που είναι όλα τα προηγούμενα βιώματα που έχουν συντελέσει να στήσουν αυτή την αμφιβολία και χρειάζεται να κάνουμε EFT και να κόψουμε ένα, ένα ποδαράκι μέχρι να πέσει αυτό.

 

Και το τελευταίο συναίσθημα εδώ είναι ο θυμός, το μίσος και η οργή. Έχουμε επαναλάβει εκατοντάδες φορές ότι ο θυμός είναι δευτερογενές συναίσθημα όπως και η οργή και το μίσος. Θυμώνω επειδή πίσω από αυτό υπάρχει πόνος, υπάρχει φόβος, υπάρχει ενοχή, υπάρχει αίσθημα κινδύνου και προσπαθώ να προστατεύω τον εαυτό μου. Όμως υπάρχει και μία δεύτερη πεποίθηση εδώ, δεν υπάρχει μόνο η πεποίθηση ότι πονάω, ότι κινδυνεύω, ότι κινδυνεύει η αξία μου, η ασφάλειά μου, υπάρχει και η δεύτερη πεποίθηση ότι ο άλλος είναι υπεύθυνος για την πραγματικότητα μου. Φταίει ο άλλος, πρέπει να συνδυάσουμε αυτές τις δύο πεποιθήσεις γιατί αν έχω μόνο την πρώτη δεν νιώθω θυμό, νιώθω μόνο πόνο. Ο πόνος γίνεται θυμός, όταν θεωρώ ότι φταίει ο άλλος και πολλές φορές έχουμε μία άμεση ανάγκη να βρούμε κάποιον που φταίει όταν δεν νιώθουμε καλά, γιατί εκτονώνουμε το συναίσθημα αυτό, από την άλλη πλευρά ο θυμός, μπορεί να είναι πηγή ενέργειας προς σημαντική αλλαγή, είτε προσωπική, είτε κοινωνική. Όπως οι περισσότερες επαναστάσεις, άσχετα αν είχανε καλό αποτέλεσμα στο τέλος και όλοι καταλήξανε στο τέλος να έχουν το ίδιο αποτέλεσμα, ιδιοτέλεια, για όποια αλλαγή κάναμε στην ιστορία. Ο θυμός γίνεται όργανο πολλές φορές της αλλαγής. Όταν κάποιος είναι θυμωμένος η ενεργειακή ακρόαση πάει σε ορισμένες κατευθύνσεις, είτε οι πεποιθήσεις που τον κάνουν να νιώθει ότι κινδυνεύει ή να νιώθει ένοχος ή να νιώθει πόνο, οι πεποιθήσεις που τον κάνει να πιστεύει ότι φταίνε οι άλλοι για αυτό που συμβαίνει και τρίτον οι πεποιθήσεις που τον εμποδίζουν να δράσει. Γιατί αν θα μπορούσε να δράσει ο άνθρωπος, θα μπορούσε να διοχετεύει αυτό το θυμό, προς έργο αλλαγής και καμιά φορά ο θυμός είναι προς τον εαυτό μας, είμαστε θυμωμένοι με τον εαυτό μας και σε τέτοιες περιπτώσεις πάλη η ερώτηση είναι, τι μπορώ να κάνω για να μπορώ να δρω, να κάνω την αλλαγή που θέλω να κάνω. Το μίσος δεν είναι πολύ χρήσιμο, είναι κάτι που μένει μετά τον θυμό και έχω αρνητικά συναισθήματα προς κάποιους ανθρώπους, δεν θέλω να είναι καλά, δεν θέλω να πετύχουν, θέλω να πάθουν διαφορά, είναι πολύ δυσάρεστο ανθρώπινο συναίσθημα το μίσος, μπορεί να κάνει πολύ μεγαλύτερη ζημιά στον άνθρωπο που το έχει, σε τέτοια περίπτωση δεν υπάρχουν πολλά πράγματα που μπορεί να κάνει ο άνθρωπος για να εκτονώσει αυτό, γιατί αυτό που ουσιαστικά θέλει να κάνει, είναι να εκδικείται, θέλει να κάνει κακό στον άλλον, δεν είναι ότι θέλει να κάνει κοινωνική αλλαγή, δεν του φτάνει αυτό, θέλει να κάνει κακό σε κάποιον. Σε τέτοια περίπτωση η εργασία μας είναι να βοηθήσουμε τον άνθρωπο να απελευθερωθεί από τα πρώτο βαθμιαία συναισθήματα που δημιουργούνε αυτό το συναίσθημα, δηλαδή την αίσθηση ότι πράγματι κινδυνεύει, πώς μπορεί να συμφιλιωθεί με τη ζωή του, πώς μπορεί να απελευθερωθεί από αυτό που νιώθει. Τώρα να εκφράσει τον θυμό του και όχι το μίσος του, το θυμό του με επικοινωνία με κάποιον, μπορεί να βοηθήσει αυτό και σε όλα αυτά βέβαια δεν έχουμε αναφερθεί αλλά το είπαμε την πρώτη μέρα, μπορεί να γίνει κάθαρση, ο άνθρωπος να χτυπάει ένα μαξιλάρι να εκτονώσει ένα συναίσθημα σαν μέρος και βέβαια να κάνει EFT για τα συναισθήματα που έχει και στο παρελθόν και στο παρόν. Και ολοκληρώνοντας, έχω προσθέσει στο τέλος την τάση να κριτικάρουμε, δεν είναι ακριβώς ένα συναίσθημα, είναι μία εσωτερική αντίδραση για την τάση να κριτικάρουμε, να απορρίψουμε εμείς τους άλλους. Που πάλι είναι δευτερογενές, φτάνω στην κριτική επειδή νιώθω κίνδυνο, νιώθω κίνδυνο για την αξία μου, για την ασφάλειά μου ή έχω την ανάγκη να υψώσω τον εαυτό μου και να κατεβάσω τον άλλον, όσο πιο πολύ κατεβάζω τον άλλον, τόσο πιο πολύ μοιράζομαι τα ελαττώματά των άλλων με τρίτους ή με τον νου μου τόσο ανεβάζω τον εαυτό μου. Βασικά η κριτική είναι η ανικανότητα να δεχτώ κάποιες βασικές πνευματικές αλήθειες. 1^ον ότι ο κάθε ένας είναι το ίδιο το θείο σε μια διαδικασία εξέλιξης ότι εγώ είμαι το θείο σε μια διαδικασία εξέλιξης, ότι η ζωή μας δίνει μόνο αυτό που χρειαζόμαστε για την εξέλιξη μας.

Ο Χριστός είχε πάρα πολύ ανοχή για διάφορες ανθρώπινες αδυναμίες, αλλά η αδυναμία που δεν μπορούσε να δεχτεί ο ίδιος και έκανε συχνή αναφορά, ήταν μη κρίνετε τους άλλους. Όποιος δεν έχει αμαρτήσει, ας ρίξει την πρώτη πέτρα. Θα κριθείτε με το ίδιο μέτρο που κρίνετε, δεν ανέφερε τον θυμό, τον φόβο, αλλά πάντα ανέφερε την κριτική, σταματήστε, παύετε, να δείτε τι έχει ο άλλος και δέστε τι κάνετε εσείς. Ήταν πάρα πολύ εστιασμένος σε αυτό το θέμα. Και συμφωνώ απόλυτα είναι πάρα πολύ μεγάλο ελάττωμα αυτή η ανάγκη να ασχολούμαστε είτε νοερά είτε προφορικά με τα πιθανά λάθη των άλλων. Αλλάξτε το, αντιστρέψτε το, με το Ηο΄poonopono. Βλέπετε κάτι που δεν σας αρμόζει πάρετε την ευθύνη που υπάρχει στην πραγματικότητά σας και ζητήστε συγνώμη νοερά από τον άνθρωπο αυτόν και πείτε σε αγαπώ και σε ευχαριστώ και κάντε το συνέχεια το Το Ηο΄poonopono μας θεραπεύει από κάθε κριτική. Για ότι συμβαίνει, συγνώμη, σε αγαπώ, με αγαπώ, σε ευχαριστώ, υιοθετήστε το, όσο το υιοθετείται, εσείς θα βοηθήσετε τους ανθρώπους γύρω σας. Επίσης οι άνθρωποι στις ομάδες σας και στα προσωπικά ραντεβού θα αντιλαμβάνονται όταν μέσα στο νου σας, δεν δέχεστε κάτι που κάνουν ή που λένε, θα το καταλάβουν και έχει μεγάλη επίδραση στο πόσο μπορούν να ανοιχτούν σε σας, έστω και εάν αυτό θεωρείται μικρό. Θα καταλάβει ότι το κρίνετε, θα τους χάσετε. Χώρια που είναι μία πλάνη για μας, δεν υπάρχει τίποτε γύρω μας με το οποίο δεν είμαστε ενωμένοι, είμαστε συνδημιουργοί. Εφαρμόστε το Ηο΄poonopono συνέχεια.

Ερωτ.6^η Υπάρχει κάποια πεποίθηση όταν μοιράζομαι τα ελαττώματα κάποιων ατόμων με τρίτους, ότι αξίζω; Όταν κριτικάρω κάποιον σε μία ομάδα πώς ανεβαίνω εγώ;

Πρώτον αξίζω επειδή είμαι ανοιχτός και εκτός από αυτό, παίρνω την προσοχή των άλλων, επειδή δεν είμαι σαν αυτόν, άρα αξίζω εγώ περισσότερο γιατί ο άλλος έχει ελαττώματα και για αυτό μας αρέσει τόσο πολύ να βρούμε κάποιον να έχει ελαττώματα.

Όταν κρίνω με συγκεκριμένες κοινωνικές αρχές, με την προσπάθεια να κατακρίνω τις ενέργειες ατόμων, οφείλεται σε πεποιθήσεις που έχουμε, υπάρχει μεγάλη υποκειμενικότητα.

Προτείνω να ακούσετε το CD με την ομιλία που μιλάω μία ώρα πάνω στην κριτική κάνω μία διευκρίνιση μεταξύ τις διάκρισης και να κρίνω όπως π.χ αυτό είναι μαύρο και αυτό είναι άσπρο, αυτό χρειάζεται. Άλλο να κρίνω ότι αυτό είναι κατώτερο από αυτό ή αυτό δεν είναι καλό και αυτό είναι καλό ή αυτό το απορρίπτω και αυτό δεν το απορρίπτω. Είναι άλλο να έχω διάκριση να πω όντως κάποιος κλέβει και άλλο να έχω αρνητικά συναισθήματα και να πιστεύω και αυτός που κλέβει είναι κατώτερος από μένα. Μπορεί να είμαι εγώ πολύ κατώτερος από τον άλλον. Από την στιγμή που αρχίζω να βάζω μία άξια και αξιολόγηση πάνω στην κρίση, αρχίζει ένα πρόβλημα. Μερικοί άνθρωποι, το επάγγελμα τους, το απαιτεί να το κάνουν στη ζωή τους, όπως είναι οι δικηγόροι, οι δικαστές είναι άνθρωποι που πρέπει να το εξασκήσουν αυτό. Ακόμη σε ένα έργο τέχνης, εγώ θεωρώ τον εαυτό μου ανίκανο να το κρίνω, το μόνο που μπορώ να πω είναι, πως επέδρασε το έργο σε μένα, που δεν έχει καμία σχέση με το έργο. Δεν βλέπω μέσα από καθαρό νου, βλέπω μέσα από προγραμματισμούς, αυτό είναι το πρόβλημα. Ένας πνευματικός δάσκαλος που έχει καθαρίσει εντελώς το υποσυνείδητό του, μπορεί να έχει μία άλλη αντίληψη, αλλά εμείς ότι αντιλαμβανόμαστε είναι μέσα από μία σειρά  πεποιθήσεων και προγραμματισμών. Είναι τελείως υποκειμενικό.

Είναι ωραία ότι το Ηο΄poonopono εκεί σε οδηγεί, ότι, ότι αντίδραση έχω, είναι αποτέλεσμα προγραμματισμών και όχι θεία έμπνευση να το δω καθαρά.