Απομαγνητοφώνηση Εκπαίδευση Συντονιστών Μάθημα 3

Απομαγνητοφώνηση Εκπαίδευση Συντονιστών Μάθημα 3

 

Την προηγούμενη φορά συζητήσαμε τα είδη πεποιθήσεων και είχαμε πει ότι υπάρχουν οι συναισθηματικά φορτισμένες εντυπώσεις στο υποσυνείδητο που ουσιαστικά δεν είναι πεποιθήσεις είναι απλώς reflex (αντιδράσεις), δηλαδή αντιδράσεις χωρίς σκέψη, χωρίς να περάσει καν από τον εγκέφαλο, από το νέο εγκέφαλο, το ερέθισμα και μου προκαλεί ένα αίσθημα φόβου ή πανικού ή κινδύνου. Μετά έχουμε τα λανθασμένα παιδικά συμπεράσματα που είναι οι βασικές πεποιθήσεις με τις οποίες εργαζόμαστε στην αυτογνωσία, προσπαθούμε να βρούμε αυτά τα λανθασμένα συμπεράσματα γύρω από την αξία ή την ασφάλεια του ανθρώπου και να βοηθήσουμε τον άνθρωπο να αλλάξει αυτά. Μετά είναι το λογικό εξελισσόμενο σύστημα πεποιθήσεων όπου ο άνθρωπος αρχίζει να βλέπει πιο λογικά και αναθεωρεί και βλέπει ότι λογικά είναι ασφαλής, αξίζει, είναι ικανός. Και το τέταρτο, η πίστη ή η πνευματική διαίσθηση. Όταν εργαζόμαστε με κάποιον ψάχνουμε για όλες αυτές τις πιθανές πεποιθήσεις που υπάρχουν.

Τώρα, μπορεί μία πεποίθηση να δημιουργεί πάνω από ένα συναίσθημα και για το κάθε συναίσθημα που έχει ο άνθρωπος θέλουμε να βρούμε την πεποίθηση που το δημιουργεί, τουλάχιστον για τα συναισθήματα από τα οποία θέλει να απελευθερωθεί. Θα υπάρχουν αρκετές φορές που ο άνθρωπος θα έχει μία ποικιλία συναισθημάτων και θα χρειάζεται να ζητήσουμε από αυτόν να επιλέξει από ποια συναισθήματα θέλει να απελευθερωθεί ή θέλει να εργαστεί. Δεν θα βρούμε τις ίδιες πεποιθήσεις που δημιουργούν το φόβο, το θυμό την ενοχή ή και την αδικία. Θα υπάρχουν διαφορετικές πεποιθήσεις που είναι το κλειδί για τη δημιουργία του κάθε συναισθήματος. Και όπως είπαμε, μπορεί να υπάρχουν δευτερογενή συναισθήματα, συναισθήματα που έχω επειδή έχω κάποιο άλλο συναίσθημα. Σε τέτοια περίπτωση θα πρέπει να ρωτήσουμε τον άνθρωπο «Θέλεις να δουλέψεις με το πρώτο σου συναίσθημα, ας πούμε το θυμό σου ή με την ενοχή που νιώθεις επειδή έχεις θυμό;» ή «Με το φόβο σου ή με το θυμό προς τον εαυτό σου επειδή φοβάσαι;». Είναι πάρα πολύ σημαντικό εμείς να μπορούμε να διευκρινίσουμε αυτό στο νου μας και να ζητήσουμε από τον άνθρωπο να αποφασίσει σε ποια κατεύθυνση θα πάει.

Γενικά, η ενεργητική ακρόαση είναι μια διαδικασία που σε κάθε στιγμή βρισκόμαστε σ ένα σταυροδρόμι και θα μπορέσουμε να πάρουμε αυτή την κατεύθυνση και αυτή και πολλές φορές και 5 και 6 κατευθύνσεις. Το γεγονός ότι ο ίδιος ο άνθρωπος ή εμείς αποφασίζουμε να πάρουμε έναν από αυτούς τους πιθανούς δρόμους σημαίνει ότι πρέπει να θυμόμαστε από που ήρθαμε και ποιες επιλογές δεν ακολουθήσαμε, γιατί μπορεί αυτό που χρειάζεται αυτός ο άνθρωπος να μην ήταν ο δρόμος που επιλέξαμε πριν από 5 ερωτήσεις. Αυτό σημαίνει ότι ο συντονιστής πρέπει να έχει ένα νου που να μπορεί να συγκρατεί και πλατιά και βαθιά μια κατάσταση. Από τη μία πλευρά η διαίσθηση βοηθάει. Και η εμπειρία βοηθάει την διαίσθηση. Πολλές φορές η διαίσθηση δεν είναι τίποτα άλλο παρά πολλή εμπειρία με κάτι. Από την άλλη πλευρά πρέπει να μπορώ να συγκρατήσω τις πιθανότητες που δεν έλεγξα γιατί μπορεί να χρειαστώ να πάω πίσω 5 ερωτήσεις και από εκεί να συνεχίσουμε, γιατί μπορεί να έχω χάσει τον εαυτό μου παίρνοντας μία γραμμή ή μία πιθανή ερώτηση που έχουμε πάει σε μία κατεύθυνση. Αυτός είναι ένας από τους λόγους που είμαι πολύ ευαίσθητος όταν συντονίζουμε μία ομάδα και οι άλλοι άνθρωποι θέλουν να ρωτήσουν ερωτήσεις. Πολλές φορές αυτές οι ερωτήσεις μπορεί να είναι χρήσιμες αλλά πολλές φορές μπορεί να σε πάνε σε κατευθύνσεις εντελώς έξω από εκεί που χρειάζεται. Και είναι η εργασία του συντονιστή να θυμάται που βρίσκεται και ποιες πιθανότητες δεν έχουμε διερευνήσει. Και θα τα δείτε αυτά στην πράξη καθώς κάνουμε άσκηση όλοι μαζί.

Τώρα, για τις αντιδράσεις. Η δημιουργία του συναισθήματος είναι το ερέθισμα, η πεποίθηση, το συναίσθημα και μετά από το συναίσθημα έρχεται η αντίδραση. Ίσως η αντίδραση είναι αυτό που μας απασχολεί λιγότερο επειδή δεν προσπαθούμε να αλλάξουμε αντιδράσεις ανθρώπων χωρίς να αλλάξουν πεποιθήσεις και συναισθήματα, γιατί αυτό απλώς οδηγεί σε μία καταπίεση του εαυτού τους και δεν είναι μία πραγματική αλλαγή, δηλαδή εγώ απλώς να μη φωνάζω αλλά μέσα μου να βράζω, δεν λέει τίποτα και μάλλον θα αρρωστήσω. Από την άλλη πλευρά μέσα στην ίδια την αντίδραση μπορεί να υπάρχουν κλειδιά προς τα συναισθήματα και τις πεποιθήσεις, γιατί όπου υπάρχει καπνός υπάρχει και φωτιά. Τότε, ο άνθρωπος μπορεί να λέει δεν πιστεύω σ΄αυτά αλλά τη στιγμή που μέσα του υπάρχει τόση έντονη αντίδραση προς ένα γεγονός ή εξωτερικά ή εσωτερικά μας λέει ότι κάτι υπάρχει εκεί. Τη στιγμή που φτάνει στο να φωνάζει ή να κλαίει ή να απομονώνεται ή να επιτίθεται σημαίνει ότι κάτι υπάρχει πίσω από αυτό. Τότε, καμία φορά η αντίδραση του ανθρώπου γίνεται, αν θέλετε, το κλειδί για να βρούμε τι συμβαίνει. Μία ερώτηση είναι: Εάν έβλεπες κάποιον να αντιδράει με αυτόν τον τρόπο τί θα φανταζόσουν ότι νιώθει αυτός ο άνθρωπος; Δηλαδή, τον βάζουμε έξω από τον εαυτό του και ο ίδιος να συμπεραίνει τι θα πρέπει να νιώθει κάποιος για να αντιδράει με έναν συγκεκριμένο τρόπο.

Τώρα, οι αντιδράσεις είναι ποικίλες.

Μία πιθανή αντίδραση είναι η απόσταση από το ερέθισμα. Καμιά φορά οι άνθρωποι με ρωτάνε «Η αδιαφορία δεν είναι μία λύση; Ή η αποφυγή από το ερέθισμα;». Μπορεί, εάν το έχουμε ξεπεράσει αλλά μπορεί απλώς να είναι μία φυγή, μία προσπάθεια αυτοπροστασίας όπου δεν έχει γίνει πραγματικά μία θεραπεία μέσα μας.

Άλλη είναι η επίθεση, γινόμαστε επιθετικοί. Αυτές είναι οι κύριες αντιδράσεις, δηλαδή όπου σαν την χελώνα μαζεύομαι μέσα και θέλω να βιώσω προστασία ή σαν την τίγρη κάνω επίθεση και πάλι βιώνω ασφάλεια.

Μια άλλη αντίδραση είναι η άρνηση. Η άρνηση του να δεχτώ ότι συμβαίνει κάτι. Αυτό είναι κλασσικό στους ανθρώπους που είναι εθισμένοι στα ναρκωτικά ή στο αλκοόλ ή ακόμα στο τσιγάρο ή σε οτιδήποτε, αρνούνται την ύπαρξη του προβλήματος ή αρνούνται την ύπαρξη των συναισθημάτων. Είναι κι ένας τρόπος που μερικοί άνθρωποι αντιμετωπίζουν τη ζωή.

Μία άλλη αντίδραση είναι η προσπάθεια για επικοινωνία. Σε μία περίπτωση όπου έχω κάποια συναισθήματα προσπαθώ να επικοινωνήσω αυτά τα συναισθήματα. Υπάρχει ένας χρήσιμος τρόπος σαν το «εγώ» μήνυμα και την ενεργητική ακρόαση. Και υπάρχει η κριτική, η γκρίνια, τα παράπονα και η κατηγορία, υπάρχουν και αυτοί οι τρόποι επικοινωνίας που μπαίνουν οι περισσότεροι άνθρωποι, που δεν φέρνει συνήθως λύση.

Μια άλλη αντίδραση είναι να αποφεύγουν την επικοινωνία, να κρατάνε μούτρα, να μη μιλάνε με τον άνθρωπο αυτό, να κρατάνε τον άνθρωπο σε απόσταση.

Άλλη αντίδραση είναι ο σαρκασμός. Όταν βλέπουμε τον σαρκασμό, παρόλο που μπορεί ο άνθρωπος να λέει ότι αστειεύεται, συνήθως υπάρχει μία δόση αλήθειας και κάποιο κλειδί πίσω από την σαρκαστική, αν θέλετε, επικοινωνία του ανθρώπου αυτού-κάτι υπάρχει εκεί.

Μια άλλη αντίδραση είναι να παραπονιόμαστε συνέχεια, να γκρινιάζουμε, να υπάρχει συνεχής γκρίνια από τον άνθρωπο που προσπαθεί να πάρει αυτό που θέλει ή να είμαστε απόμακροι.

Και μία αντίδραση είναι να κάνουμε αυτογνωσία και να προσπαθούμε να βρούμε εσωτερικές λύσεις.

Υπάρχει μία ποικιλία πιθανών αντιδράσεων μέσα στον καθένα. Συνήθως, δεν δίνουμε μεγάλη έμφαση στην αντίδραση ή στην ανάλυση γιατί πιο πολύ μας ενδιαφέρουν τα συναισθήματα και οι πεποιθήσεις αλλά καμιά φορά κάτι μπορούμε να αποκομίσουμε από εκεί. Επίσης, υπάρχει το λεγόμενο behavioral therapy, η θεραπεία μέσα από την συμπεριφορά, που μπορούμε να ζητήσουμε από κάποιον επίτηδες να δοκιμάσει να αντιδράει διαφορετικά για να δει τι νιώθει. Και καμιά φορά βοηθάει και αυτό όταν κάποιος δοκιμάζει να λειτουργεί διαφορετικά παρόλο που δεν έχει αλλάξει το σύστημα πεποιθήσεων, έχει όμως τη γνώση ότι το κάνει σαν εργασία, σαν θεραπεία για να δει πως νιώθει με αυτή τη διαφορετική αντιμετώπιση.

Συνήθως οι άνθρωποι προσπαθούν να βρουν ευτυχία μέσα από το να αλλάξουν και να ελέγχουν τον εξωτερικό κόσμο και όταν φτάνουν στο σημείο που δεν έχουν καταφέρει να βρουν ευτυχία σε αυτό έρχονται εδώ για μία άλλη λύση. Συνέχεια οι άνθρωποι θα ζητούν βοήθεια και ακόμα όταν μαθαίνουν ενεργητική ακρόαση και εγώ μήνυμα δεν το μαθαίνουν σαν τρόπο εξέλιξης και ειλικρίνειας, το μαθαίνουν σαν άλλον ένα τρόπο να ελέγχουν τον άλλον. Υπάρχει αυτή η συνεχής ελπίδα στους ανθρώπους ότι ο άλλος θα αλλάξει ή ότι θα βρω την ευτυχία μου εάν η εξωτερική κατάσταση αλλάξει. Βέβαια, δική μας εργασία είναι να βοηθήσουμε τον άνθρωπο να καταλάβει το μάθημα. Μερικές φορές το μάθημά του θα είναι να είναι πιο δυναμικός στο να ζητάει αυτό που χρειάζεται και να κάνει πιο συγκεκριμένα βήματα, δυναμικά βήματα να αλλάξει την εξωτερική πραγματικότητα. Και σε τέτοια περίπτωση εμείς τον βοηθάμε να δει τις πεποιθήσεις που τον εμποδίζουν να το κάνει αυτό. Και σε άλλες περιπτώσεις η εργασία μας είναι να τον βοηθήσουμε να βρει τις πεποιθήσεις που τον εμποδίζουν να έχει ευτυχία όπως είναι τα πράγματα. Ουσιαστικά όλα καταλήγουν σε αυτό.

Ποιες πεποιθήσεις με εμποδίζουν να είμαι πιο δυναμικός στο να αλλάξω την εξωτερική κατάσταση – και η εξωτερική κατάσταση μπορεί να είμαι εγώ σαν εμφάνιση ή εάν έχω φτάσει τους στόχους ή όχι ή μπορεί να αφορά άλλους ανθρώπους – και οι πεποιθήσεις που με εμποδίζουν να είμαι ευτυχισμένος όπως είναι τα πράγματα.

Δηλαδή, αυτές οι δυο γραμμές πάντα υπάρχουν και πρέπει να προσέξετε να μην πάρετε σαν δεδομένο, όταν κάνετε ενεργητική ακρόαση, ότι ξέρετε σε ποια κατεύθυνση πρέπει να πάει ο άλλος. Αυτό είναι ιδιαίτερο πρόβλημα όταν ταυτιζόμαστε με το πρόβλημά του και πιστεύουμε εμείς ότι η δική μας ευτυχία βρίσκεται στο να αλλάξει ο άλλος ή στο να αλλάξουμε εμείς. Δεν το ξέρουμε αυτό. Αυτό θέλει πάρα πολύ προσοχή όταν κάνουμε ενεργητική ακρόαση με κάποιον να έχουμε πάντα αυτή την πιθανότητα στον νου μας, ότι το μάθημα ενός ανθρώπου μπορεί να είναι να αλλάξει την εξωτερική κατάσταση ή απλώς μέσα του να νιώθει καλά χωρίς να αλλάξει κάτι απέξω από αυτόν. Και είναι δύο διαφορετικές κατευθύνσεις. Παρόλο που η εσωτερική αλλαγή πάντα ευνοεί την εξωτερική.

Και καμιά φορά κάνουμε το ίδιο, λέμε:

«Οk, τί χρειάζεται να κάνεις αυτή την εβδομάδα ώστε να είσαι πιο αποτελεσματικός στο να φτάνεις στο στόχο που έχεις, στο να δημιουργήσεις την εξωτερική πραγματικότητα που θέλεις; Με ποιόν θα μιλήσεις; Πώς θα μιλήσεις; Τί θα κάνεις;

Και δεύτερον:

Μέχρι να γίνει αυτό που θέλεις, τί θα κάνεις να είσαι ευτυχισμένος;»

Τότε, χρειάζεται μια διπλή προσέγγιση. Εργάζομαι προς το να είμαι καλά όπως είναι τα πράγματα καθώς μεθοδικά πάω να αλλάξω την εξωτερική κατάσταση. Θα δούμε τέτοια παραδείγματα καθώς προχωράμε.

 

Μέχρι τώρα συζητήσαμε πως δημιουργούνται τα συναισθήματα. Τώρα θα συζητήσουμε πως αναλύουμε τα συναισθήματα. Θυμηθείτε ότι η δημιουργία του συναισθήματος είναι ερέθισμα → πεποίθηση → συναίσθημα → αντίδραση.

 

Η ανάλυση του συναισθήματος ξεκινάει ή με το συναίσθημα ή με το ερέθισμα. Συνήθως με το ερέθισμα. Αλλά, υπάρχουν φορές που κάποιος θα πει «δεν ξέρω, έχω μία κατάθλιψη και δεν ξέρω γιατί», «έχω μία στεναχώρια και δεν ξέρω γιατί» άρα έχουμε ένα συναίσθημα χωρίς ερέθισμα και χρειάζεται να κάνουμε ερωτήσεις που βοηθούν τον άνθρωπο να συνδέει το συναίσθημα με το ερέθισμα. Αλλιώς, συνήθως 90% από τις φορές, κάποιος λέει αυτή την εβδομάδα έγινε το γεγονός αυτό και έχω αυτά τα συναισθήματα. Τότε, ξεκινάμε με το ερέθισμα. Από το ερέθισμα πάμε στα συναισθήματα και μετά βρίσκουμε τους συνδετικούς κρίκους που ενώνουν το ερέθισμα με τα συναισθήματα, είναι οι πεποιθήσεις.

 

Πρέπει να προσέξουμε επειδή σε κάθε ερέθισμα υπάρχουν όψεις. Υπάρχει αυτό που λέει κάποιος, υπάρχει το ύφος με το οποίο το λέει, υπάρχει το περιβάλλον όπου το λέει, υπάρχει ποιος άλλος είναι εκεί και παρατηρεί ότι το λέει, υπάρχουν τα παιδικά βιώματα που μας ενεργοποιούνται από αυτό που λέει και καμία φορά χρειάζεται να δούμε ακριβώς ποιο είναι το ερέθισμα. Είναι αυτό που είπε, είναι το ύφος με το οποίο το είπε, είναι το γεγονός ότι κάποιος άλλος το άκουσε, ήταν η συγκεκριμένη ώρα που έγινε; Δηλαδή, τόσο συγκεκριμένα πρέπει να πάμε για να βρούμε ακριβώς τι συμβαίνει γιατί πολλές φορές μπορούμε να ακολουθήσουμε δρόμους ανάλυσης που δεν έχουν καμία σχέση με το πραγματικό πρόβλημα. Γι΄αυτό ο συντονιστής πρέπει να αποκτάει εμπειρία, πρέπει να έχει ανοικτό μυαλό.

 

Ποιές είναι οι βασικές όψεις της ενεργητικής ακρόασης;

  1. Να ενδιαφερόμαστε για τον άλλον. Εάν βαριόμαστε θα το καταλάβει, εάν θεωρούμε το πρόβλημά του ανούσιο/όχι σημαντικό θα το καταλάβει, εάν δεν έχουμε ενέργεια θα το καταλάβει. Δηλαδή, πρέπει να έχουμε ένα ενδιαφέρον για τον άνθρωπο.
  2. Να είμαστε ελεύθεροι από προκαταλήψεις και γνώμες, κάτι που με την εμπειρία σας δεν είναι εύκολο γιατί έχετε δει ότι οι περισσότεροι συντονιστές δεν είναι ελεύθεροι από προκαταλήψεις και δεν είναι ελεύθεροι από γνώμες. Είναι το κύριο παράπονο που έχουμε τα 30-35 χρόνια της ύπαρξης των ομάδων. Δεν είναι εύκολο! Δεν είναι εύκολο γι΄αυτούς, δεν θα είναι εύκολο για σας, δεν είναι εύκολο για μένα να ακούς σαν να ακούει ένα computer χωρίς να βάλει καμία γνώμη απολύτως, να μπορεί ο άνθρωπος να λέει:

– Χθες σκότωσα τον άνθρωπο αυτόν.

– Οκ, τι ένιωσες; Ποια είναι τα συναισθήματα που είχες; Ποιο ήταν το ερέθισμα που σε έκανε να τον σκοτώσεις;

Δηλαδή, να μην υπάρχει τίποτα μέσα μας που κρίνει ή που βγάζει κάποιο συμπέρασμα ή έχει κάποια γνώμη γύρω από αυτό που γίνεται.

 

  1. Να είμαστε εμείς ελεύθεροι, όσο μπορούμε, από φόβους και μπλοκαρίσματα που είναι όμοια με του άλλου. Τώρα, υπάρχει ένα φαινόμενο που θα παρατηρήσετε, αν ακολουθήσετε το δρόμο αυτό, ότι η ζωή θα σας στείλει ανθρώπους που δουλεύουν τα θέματα που δουλεύετε εσείς και την ώρα που τον ακούτε είναι σαν να πείτε «αμάν, πώς είναι δυνατόν να μου έχει στείλει κάποιους που περνάνε το ίδιο πράγμα που περνάω εγώ» και να δείτε τον εαυτό σας απέναντί σας και βέβαια στην ενεργητική ακρόαση να καταλάβετε εσείς τόσο όσο καταλαβαίνει ο άλλος, δηλαδή να ωφεληθείτε. Να προσέξουμε πάρα πολύ γιατί η λύση για τον άνθρωπο αυτόν μπορεί να μην είναι άλλη από τη λύση τη δική μας. Το μάθημα του άλλου με το ίδιο πρόβλημα μπορεί να είναι εντελώς αντίθετο από το μάθημα το δικό μας και είναι πάρα πολύ σημαντικό να μην οδηγούμε τον άνθρωπο σε δικά μας μαθήματα ή αυτά που νομίζουμε ότι είναι δικά μας μαθήματα. Πρέπει να καταλάβουμε ότι επειδή εμείς περάσαμε κάτι ή περνάμε κάτι όμοιο με τον άλλον δεν σημαίνει ότι ξέρουμε τι πρέπει να κάνει. Αυτό είναι πάρα πολύ σημαντικό! Μόνο μέσα από τον ίδιο θα οδηγηθεί στις απαντήσεις αυτές.

Επίσης, όταν έχουμε όμοια προβλήματα έχουμε την τάση να παίρνουμε θέση και να μας μιλάει για τον σύντροφο και να λέμε «τι κάθαρμα αυτός, τι κακός άνθρωπος, πως τον αντέχεις, γιατί μένεις;». Επιτρέπετε αυτό το πράγμα; Όχι, αλλά συμβαίνει, το έχω ακούσει. Δεν πρέπει να ταυτιστούμε! Είναι πάρα πολύ σημαντικό αυτό το πράγμα. Δεν επιτρέπετε να ταυτιστούμε! Η κάθε ψυχή έχει ακριβώς αυτό που χρειάζεται για την εξέλιξή της. Δεν ξέρουμε για ποιο λόγο επέλεξε αυτή η ψυχή αυτή τη συγκεκριμένη κατάσταση. Μπορεί να χρειάζεται να φύγει, μπορεί να χρειάζεται να μείνει, μπορεί να χρειάζεται να μιλάει, μπορεί να χρειάζεται να μη μιλάει· δεν το ξέρουμε. Είναι πολύ σημαντικό να φτάσουμε σε αυτό το σημείο «ότι δεν ξέρουμε.»

 

  1. Χρειάζεται να είμαστε ελεύθεροι από την τάση να δώσουμε συμβουλές. Τώρα, αυτό είναι μεγάλος πειρασμός και μερικοί από τους παράγοντες που μας κάνουν να δυσκολευόμαστε σε αυτό είναι:

Πρώτον, ότι παίρνουμε αξία όταν δίνουμε συμβουλές – είναι μεγάλος πειρασμός να μπαίνουμε στο ρόλο του σωτήρα ή του δασκάλου ή του συμβούλου.

Δεύτερον, η λανθασμένη αντίληψη ότι βοηθάμε τον άλλον με τις συμβουλές και ότι ο άλλος είναι ανίκανος να βρει δικές του απαντήσεις άρα θέλουμε να τον βοηθήσουμε να απαλλαγεί από το πρόβλημά του.

Τρίτον, έχουμε συνηθίσει μία ζωή να δίνουμε συμβουλές στους ανθρώπους γύρω μας.

Και τέταρτον, οι άλλοι θέλουν συμβουλές, δεν θέλουν την ευθύνη για την πραγματικότητά τους, προτιμούν κάποιον να τους πει κάνε αυτό κ έτσι δεν χρειάζονται να σκέφτονται· έτσι θα φταίει κάποιος άλλος εάν δεν πάει καλά η κατάσταση, δεν είναι υπεύθυνοι. Μπορεί να ζητάνε και ευθύνες στο τέλος ότι τους δώσατε μία συμβουλή. Και βέβαια, δεν βοηθάει τον ίδιο να ωριμάσει, να έρθει σε επαφή με την εσωτερική του φωνή και με την εσωτερική του καθοδήγηση.

Να κάνω μία διευκρίνιση εδώ. Μπορούμε να συμβουλεύουμε σε τεχνικές να κάνει ασκήσεις, να κάνει αναπνοές, να κάνει EFT, να κάνει ΤΑΤ, να κάνει οτιδήποτε·. Δεν συμβουλεύουμε σε κινήσεις ζωής· να μείνει – να φύγει – τι να πει στον άλλον – τι να μην πει στον άλλον. Προσέξτε αυτή τη διάκριση. Όποιες τεχνικές νομίζετε ότι θα βοηθήσουν τον άλλον μπορείτε να τις προτείνετε· και βιταμίνες και χαλαρώσεις όλα αυτά μπορούμε να τα προτείνουμε στους ανθρώπους. Δεν μπορούμε να προτείνουμε τι να κάνουν σε σχέση με τα προβλήματά τους – εάν πρέπει να μείνουν, εάν πρέπει να φύγουν, εάν πρέπει να κάνουν κάποια συγκεκριμένη ενέργεια – εκεί δεν δίνουμε συμβουλές.

 

  1. Κάνοντας την ενεργητική ακρόαση χρειάζεται να καταλάβουμε τους μηχανισμούς του νου, που ήδη συζητήσαμε στο προηγούμενο μάθημα, ότι ο ανθρώπινος νους λειτουργεί βάσει αναγκών· ότι ό,τι κάνει ο καθένας ό,τι κάνει ο ίδιος κάποια ανάγκη τον οδηγεί να το κάνει και πάντα αυτό είναι ένα ερώτημα «ποια είναι η ανάγκη, τι προστατεύεις, τι αναζητάς;» και ό,τι κάνουν οι άλλοι γύρω του κινητοποιούνται από ανάγκες. Τότε, παντού υπάρχουν ανάγκες και οι ανάγκες είναι η αιτία των μηχανισμών του νου. Όπως με τη μέθοδο Σεντόνα, καταλαβαίνουμε ότι κάθε αρνητικό συναίσθημα είναι το αποτέλεσμα κάποιας ανάγκης· εμείς θα το ονομάζουμε κάποια προσκόλληση. Κάθε φορά που έχουμε ένα αρνητικό συναίσθημα είναι επειδή ελεγχόμαστε από κάποια προσκόλληση – προσκόλληση αξίας, ασφάλειας, ελευθερίας, απόλαυσης. Τότε, αναζητούμε να βρούμε αυτά. Ακούμε τον άνθρωπο και ψάχνουμε να βρούμε ποια είναι η προσκόλληση, ποια είναι η ανάγκη που υπάρχει πίσω από αυτή τη συναισθηματική κατάσταση.

 

  1. Είναι, επίσης, σημαντικό να μπορούμε να αφήσουμε μία συζήτηση με έναν άνθρωπο είτε στην ομάδα και περισσότερο στην ομάδα αλλά καμία φορά και σε προσωπικά ραντεβού με μία ερώτηση και όχι με μία απάντηση και όχι με μία κατάληξη. Υπάρχουν φορές που είναι καλύτερο να μη φτάσουμε σε κάποια κατάληξη και να αφήσουμε … «Ξέρεις για την άλλη εβδομάδα μήπως είναι καλό να σκεφτείς την απάντηση σε αυτή την ερώτηση: Για ποιο λόγο ακριβώς αναστατώνεσαι τόσο πολύ με το ερέθισμα αυτό; Ή ποια είναι η πεποίθηση που συνδέει το ερέθισμα αυτό με το συναίσθημα αυτό; Έχεις μία ολόκληρη εβδομάδα να το σκεφτείς». Δεν χρειάζεται να φύγει ο άνθρωπος με απαντήσεις. Και πολλές φορές είναι πιο χρήσιμο να φύγει με ερωτήσεις, άρα να δουλεύει ο νους του μέσα στην εβδομάδα «τι πιστεύω;» ή «τι έχω βιώσει στο παρελθόν που με κάνει να έχω αυτή την ευαισθησία;». Τότε, μη φοβάστε να μην ξέρετε! Μη φοβάστε να μη φτάσατε κάπου συγκεκριμένα! Δεν χρειάζεται! Είναι μία συνεχής διαδικασία αυτοανακάλυψης. Και είναι εντελώς εντάξει να αφήσετε τον άνθρωπο όχι με μία κατάληξη αλλά με μία ερώτηση να σκεφτεί για την επόμενη φορά είτε λέγεται ομάδα – ιδιαίτερα στην ομάδα γιατί ο χρόνος είναι λίγος και είναι δύσκολο να φτάσετε σε μια ολοκληρωμένη ανάλυση στην ομάδα – και ίσως λίγο λιγότερο όταν έχετε μία ολόκληρη ώρα με τον άνθρωπο και τον ακούτε προσεκτικά αλλά πάλι εκεί μπορούμε να τον αφήσουμε με ερωτήσεις.

 

  1. Όταν δίνουμε απαντήσεις και συμβουλές ένας κίνδυνος είναι ότι ο άνθρωπος αρχίζει να εξαρτιέται επάνω μας. Όταν αρχίζει να εξαρτιέται επάνω μας χάνει τη δική του αυτοεκτίμηση και τη δική του εσωτερική φωνή. Και θα βρείτε τον δικό σας μπελά σιγά σιγά γιατί κάθε φορά που χρειάζεται να πάρει μία απόφαση σας τηλεφωνεί, «Τι να κάνω γι΄αυτό;» όλες τις ώρες της μέρας και της νύχτας και θα σας αδειάσει εντελώς, χώρια που το εγώ σας θα έχει μπλεχτεί τώρα γιατί νιώθετε όμορφα επειδή εσείς ήσασταν η αιτία της θεραπείας του – μία ψευδαίσθηση, βέβαια- αλλά αυτό τρέφει και το δικό σας εγώ και γίνεται μια αλληλοεξάρτηση μεταξύ σας · αυτός που χρειάζεται εσάς και εσείς που χρειάζεστε να σας χρειάζεται, στο βαθμό που αν φτάνει σε ένα σημείο εξάρτησης από τη δική σας πλευρά θα στεναχωρηθείτε αν πάει σε άλλον συντονιστή και σας πει «Ω, ο άλλος με βοήθησε καλύτερα!» και θα νιώσετε άσχημα γιατί το εγώ έχει ταυτιστεί με το αποτέλεσμα, ότι εγώ είμαι η αιτία της θεραπείας του άλλου.

Όλο αυτό είναι πάρα πολύ σημαντικό να το προσέξουμε να μην ταυτιστούμε εγωιστικά, είμαστε απλώς αγωγοί, δεν είμαστε ποτέ η αιτία ούτε της επιτυχίας ούτε της αποτυχίας του άλλου. Κάνουμε τη δουλειά μας. Ο μόνος υπεύθυνος για την επιτυχία και αποτυχία είναι ο ίδιος, κανένας άλλος. Το λέω και παρόλο που το λέω θα πέσετε στην παγίδα και θα στεναχωρηθείτε και θα πέφτετε 2-3 χρόνια μέχρι κάποια στιγμή να πείτε «Αμάν, δεν αντέχω άλλο πρέπει να αποταυτιστώ από την προσκόλλησή μου, από το να έχει ένα αποτέλεσμα, από το γιατί δεν ακολουθεί τις συμβουλές που του δίνω, από το να θυμώσω με τον άλλον που δεν κάνει τίποτα για να βοηθήσει τον εαυτό του». Όλες αυτές είναι οι ενδείξεις ότι εγώ έχω ταυτιστεί με το αποτέλεσμα που χρειάζομαι εγώ για τον άλλον. Αν ο άλλος θέλει να δημιουργήσει δυστυχία είναι δικαίωμά του να δημιουργήσει δυστυχία. Εμείς είμαστε εκεί να τον βοηθήσουμε να τον ενθαρρύνουμε. Δεν μπορούμε να είμαστε η αιτία της λύσης.

 

Τώρα, η ατμόσφαιρα την ώρα της επικοινωνίας.

 

  1. Την ώρα που κοιτάτε τον άνθρωπο πρώτα πρώτα το σώμα σας πρέπει να είναι προς αυτόν. Πρέπει να είναι ακριβώς απέναντι. Τότε, εάν είστε στην ομάδα λίγο πρέπει να γυρίσετε ώστε να έχετε μία ευθεία γραμμή με τον καθένα, όχι βέβαια να αγνοήσετε τους άλλους στην ομάδα.

 

  1. Δεύτερον, την ώρα που τον ακούτε, μπορεί στην αρχή να είναι συνειδητό αλλά μετά θα είναι υποσυνείδητο, του στέλνετε ενέργεια. Όπως στην όγδοη επίγνωση και την τρίτη επίγνωση στην ουράνια προφητεία όπου έχω τον άλλον απέναντί μου και νιώθω ότι από το στήθος μου, από την καρδιά μου φεύγει θετική ενέργεια προς τον άλλον, ευχές για τον άλλον, ευλογίες προς τον άλλον και ότι νιώθω αγάπη και ενότητα με αυτή την αδελφή ψυχή που αυτή τη στιγμή ανοίγει την καρδιά της και μοιράζεται μαζί μου αυτά που λέει.

 

  1. Είναι σημαντικό να κοιτάτε στα μάτια πάντα και την ώρα που τον ακούτε και την ώρα που του μιλάτε, να νιώθετε άνετοι κοιτώντας βαθιά μέσα στα μάτια του άλλου.

 

  1. Κατά καιρούς χρειάζεται να δώσετε επιβεβαίωση ότι τον ακούτε. Αυτό μπορεί να είναι μία κίνηση του κεφαλιού, μπορεί να είναι «Ναι, κατάλαβα», «Α, ναι πρέπει να ήταν αυτό σημαντικό για σένα» ως μέχρι «Για να σταματήσεις ένα λεπτό να δω εάν έχω καταλάβει καλά δηλαδή αυτό που έχεις ήταν αυτό ή αυτό που ένιωσες ήταν αυτό______;». Αυτές είναι οι ερωτήσεις που κάνουμε και για να είμαστε σίγουροι γιατί καμία φορά κάποιος θα πει κάτι και θα μπορέσουμε να το καταλάβουμε με α, β και γ τρόπο και χρειάζεται όντως να το διευκρινίσουμε για να είμαστε σίγουροι ότι έχουμε καταλάβει τι έχει πει και πολλές φορές λένε ιστορίες και δεν ξέρουμε, χάνουμε τους χαρακτήρες μέσα στην ιστορία ποιος έκανε τι και πρέπει να το διευκρινίσουμε, δηλαδή ποιος είπε αυτό σε ποιον.

Και τρίτον, βεβαιώνουμε στον άλλον ότι ενδιαφερόμαστε και ότι τον ακούμε.

Αυτές είναι διαφορετικές από τις ερωτήσεις που κάνουμε απλώς να πάμε βαθύτερα στην ανάλυση, είναι διευκρινιστικές ερωτήσεις και ερωτήσεις επιβεβαίωσης της προσοχής μας στον άλλον.

 

  1. Χρειάζεται να θυμηθούμε ότι όλες οι απαντήσεις βρίσκονται στον άλλον και να το πιστέψουμε και να το νιώθουμε και να το εκπέμπουμε στον άλλον ότι:

Έχω απόλυτη εμπιστοσύνη ότι όλες οι απαντήσεις βρίσκονται σε σένα και όλες οι λύσεις βρίσκονται σε σένα και η δύναμη να εφαρμόζεις αυτές τις λύσεις βρίσκεται σε σένα .

Είναι πάρα πολύ σημαντικό! Όσο πιο πολύ συντονιζόμαστε με αυτό το μέρος του άλλου τόσο πιο πολύ τον ενισχύουμε. Όταν τον βλέπω σαν άρρωστο, σαν προβληματικό, σαν ψυχωτικό, σαν αδύναμο δυναμώνω αυτό το μέρος του άλλου, δηλαδή δυναμώνω το μέρος με το οποίο συνδέομαι. Εάν βλέπω τον άλλον όλη την ώρα που μου λέει για τα προβλήματα και είναι βαθιά στο ρόλο του θύματος και όλο αυτό το ακούω και το καταλαβαίνω και το νιώθω αλλά δεν έχω χάσει δευτερόλεπτο ότι είναι μια έκφραση του θείου που έχει επιλέξει να περάσει από αυτά θα εκπέμπω κάτι εντελώς διαφορετικό στον άνθρωπο από το αν παρασύρομαι μέσα στο μελόδραμα της ιστορίας του και χάνω αυτή την επίγνωση.

Τότε, αυτό είναι μια διπλή, εάν θέλετε, απόσταση που χρειάζεται· απ’ τη μία πλευρά νιώθω, καταλαβαίνω πως είναι οδυνηρό αυτό που περνάει και όσο ασήμαντο μπορεί να είναι για κάποιον άλλον είναι πάρα πολύ σημαντικό γι’ αυτόν αλλά συγχρόνως βλέπω απέναντί μου τον ίδιο τον Θεό, τη θεία συνειδητότητα, που έχει επιλέξει να περάσει από αυτά μόνο και μόνο για να μπορεί να μάθει κάποια πολύτιμα μαθήματα. Χρειάζεται αυτή η διπλή ικανότητα. Υπάρχουν φορές που είμαστε σε επαφή με το ένα, με το συναίσθημα και χάνουμε την άλλη επίγνωση, υπάρχουν άλλες φορές που είμαστε εγκεφαλικοί και χάνουμε τη συναισθηματική σύνδεση. Το παράδειγμα που χρησιμοποιώ είναι ότι εάν κάποιος πνίγεται στη θάλασσα κι εμείς κάνουμε βουτιά μέσα χωρίς κανένα στήριγμα στην παραλία πνιγόμαστε μαζί του αλλά εάν μένω στην παραλία αποταυτισμένος με τις πνευματικές γνώσεις δεν τον σώζω, τότε χρειάζεται να μπω μέσα στο νερό μαζί του αλλά να έχω μια σύνδεση με την παραλία που είναι οι πνευματικές γνώσεις για να μπορούμε να βγούμε και οι δύο, συγχρόνως. Τότε, χρειάζεται αυτή η διπλή, εάν θέλετε, αντίληψη την ώρα που ακούμε κάποιον και που ακούμε και τον εαυτό μας.

 

  1. Χρειάζεται, όπως είπα νωρίτερα, να αποφεύγουμε οποιαδήποτε προβολή, προβολή δικών μας αντιλήψεων, βιωμάτων πάνω στον άνθρωπο. Καμία φορά εξυπηρετεί να μοιραζόμαστε λίγο από τον εαυτό μας επειδή ίσως ο άλλος παίρνει θάρρος να εξωτερικεύεται περισσότερο αλλά θέλει προσοχή να μην πάρουμε εμείς τη μισή ώρα λέγοντας τα δικά μας και ο άλλος να καταλήγει να μας βοηθήσει και από την άλλη πλευρά να μη δώσουμε την έννοια στον άλλον ότι η δική μας λύση, δηλαδή «Α, εγώ είχα το πρόβλημα αυτό και το έλυσα με τον τρόπο αυτό» , είναι σαν να πούμε «η λύση σου είναι αυτή». Θέλουμε να το προσέξουμε αυτό. Δεν σημαίνει ότι η δική μας λύση θα είναι και η δική του.

 

  1. Η ουσία της ενεργητικής ακρόασης είναι οι σωστές ερωτήσεις που οδηγούν σε βαθύτερη και βαθύτερη κατανόηση του μηχανισμού που δημιουργεί το πρόβλημα αυτή τη στιγμή και τι μαθήματα υπάρχουν μέσα σε αυτή την εμπειρία. Αυτές είναι οι ερωτήσεις που θα αρχίσουμε από σήμερα να μάθουμε να ρωτάμε. Είναι σημαντικό όλο αυτό να γίνει με μία ατμόσφαιρα αγάπης, αποδοχής – να νιώθει ο άλλος ότι είναι αποδεκτός ό,τι και να μας πει, αυτό είναι πάρα πολύ σημαντικό – και οι ερωτήσεις που ρωτάμε μπορούμε να τους ρωτήσουμε σαν ένα αγνό παιδί που δεν καταλαβαίνει και δεν ξέρει και δεν έχει καμία απάντηση ή σαν ένας δικηγόρος που κάνει ανάκριση. Ίδια ερώτηση «Γιατί έκανες αυτό;» (επιτακτικό ύφος) ή «Γιατί έκανες αυτό, τι ένιωσες;» (μειλίχιο ύφος). Ίδια ερώτηση είναι και πολλές φορές το ύφος που παίζει όλο το ρόλο! «Γιατί; Γιατί έκανες αυτό;» (αυστηρό ύφος) Δηλαδή, είναι μια κατηγορία δεν είναι μια ερώτηση. Τότε, είναι πολύ σημαντικό να μην είμαστε ούτε ο δικηγόρος ούτε ο δικαστής να είμαστε το παιδί, το χαζό παιδί που δεν καταλαβαίνει, που δεν ξέρει.
  • Γιατί ακριβώς ο άνθρωπος έκανε αυτό; Γιατί νιώθει έτσι;
  • Δεν ξέρω.

Και όχι μόνο δεν ξέρω αλλά δεν ξέρω και με ενδιαφέρει πολύ να μάθω, έχω περιέργεια. Είναι πολύ ενδιαφέρον αυτό! Ανακαλύπτω τη λειτουργία ενός ανθρώπινου νου! Εάν δεν έχετε αυτό δεν μπορείτε να είσαστε συντονιστές. Πρέπει να έχετε αυτή την περιέργεια, πώς λειτουργεί ένας ανθρώπινος νους. Τι ενδιαφέρον είναι αυτό; Είναι το καλύτερο έργο που έχω δει στη ζωή μου. Παρακολουθώ τη συνοχή των εντυπώσεων, των πεποιθήσεων, των βιωμάτων και πως δημιουργούν μία ανθρώπινη πραγματικότητα. Χρειάζεται να έχετε αυτή την περιέργεια και αυτή την αίσθηση της ανακάλυψης ότι είναι πολύ ενδιαφέρον αυτό που ανακαλύπτουμε τώρα. Είναι πολύ σημαντικό αυτό το κομμάτι της ενεργητικής ακρόασης να υπάρχει κι ένα αίσθημα παιχνιδιού, εάν θέλουμε, όχι ότι γελάμε για το πρόβλημα του άλλου αλλά το παιχνίδι είναι «ας βρούμε το αυγό» και το αυγό είναι η αιτία της πραγματικότητας αυτής.

Οι πρώτες ερωτήσεις είναι να διευκρινίσουμε δυο πράγματα:

  • Ακριβώς το ερέθισμα και
  • Ακριβώς τα συναισθήματα

Και εάν υπάρχουν δύο και τρεις όψεις του ερεθίσματος χρειάζεται να τα ξεχωρίσουμε αυτά και κάθε φορά να ρωτάμε τον άνθρωπο σε ποια κατεύθυνση θέλει να πάει, ποιο ερέθισμα, ποια όψη του ερεθίσματος και ποια συναισθήματα επάνω σε αυτό.

Υπάρχει ένας χάρτης στο εγχειρίδιο των συντονιστών που δείχνει την πορεία της ενεργητικής ακρόασης και πως προχωράμε στη διαδικασία αυτή.

Πρώτο έχουμε το πρόβλημα. Τώρα, το πρόβλημα είναι μία γενική περιγραφή του τι απασχολεί τον άνθρωπο. Μπορεί να είναι πρόβλημα ή μπορεί να είναι ένας στόχος που θέλει να πετύχει ο άνθρωπος. Είναι λίγο διαφορετικά αυτά. Το ένα είναι ότι ο άνθρωπος θέλει να φτάσει σε κάποιο στόχο και το άλλο είναι ότι υπάρχει κάποιο ερέθισμα στη ζωή του που τον πληγώνει αυτή τη στιγμή, τον στεναχωρεί. Από το πρόβλημα προσπαθούμε να διευκρινίσουμε ακριβώς το ερέθισμα, ποιο ακριβώς είναι το ερέθισμα.

Πολλές φορές αυτό που θα πει ο άνθρωπος σαν ερέθισμα είναι ήδη μία ερμηνεία, δηλαδή ο άλλος κάνει κάτι, ο άλλος δεν του μιλάει ή δεν ικανοποιεί μία ανάγκη του, συγκεκριμένη ανάγκη κι ο άλλος το ερμηνεύει αυτό και λέει «με απορρίπτει, δεν με αγαπάει». Είναι δύο εντελώς διαφορετικά πράγματα.

Άλλο το ερέθισμα ότι ο άλλος δε μου μιλάει ή δεν ανταποκρίνεται στην ανάγκη μου, ας πούμε καπνίζει στο σπίτι και δεν αποφεύγει να καπνίζει και άλλο ότι δεν με αγαπάει. Εδώ, πρέπει να αποφασίσουμε το ότι δεν με αγαπάει είναι μία ερμηνεία, ότι δε με σέβεται είναι μία ερμηνεία, ότι θέλει να με ελέγχει και να με καταπιέζει είναι μία ερμηνεία. Ο άλλος μπορεί απλώς να χρειάζεται κάτι από μας και να μη θέλει καθόλου να μας καταπιέζει ή να μας ελέγχει. Απλώς, έχει μία ανάγκη που χρειάζεται τη βοήθειά μας. Ή μπορεί να θέλει να μας βοηθήσει κιόλας, νομίζει ότι εάν κάνουμε κάτι θα είναι καλό για μας· δεν θέλει όμως να μας καταπιέζει ή να μας ελέγχει.

Τότε, άλλο η πράξη του άλλου και άλλο η ερμηνεία που δίνω στην πράξη· αυτό είναι ήδη μία πεποίθηση. Ήδη, δηλαδή, βλέπω το ερέθισμα και βάζω μία πεποίθηση που μου δημιουργεί ένα συναίσθημα. Σε τέτοιες περιπτώσεις πρέπει να βοηθήσετε τον άνθρωπο να πει τι ακριβώς γίνεται όχι την ερμηνεία του τι γίνεται. Τώρα, μπορούμε να πάρουμε την ερμηνεία σαν ερέθισμα και να αναλύουμε πως νιώθει με την ιδέα αυτή. Άρα, τότε το ερέθισμα γίνεται η πεποίθηση ότι δεν με αγαπάει ή η πεποίθηση ότι θέλει να με καταπιέζει ή ότι δε με σέβεται. Άρα τώρα το ερέθισμα είναι η πεποίθηση, η ερμηνεία.

Αλλά μπορεί η ερμηνεία να είναι λάθος, αλλά μπορεί να μην έχει σημασία εάν η ερμηνεία είναι λάθος. Μπορεί το μάθημα του ανθρώπου να είναι να νιώθει καλά και ακόμα αν ο άλλος τον απορρίπτει και ακόμα εάν δεν τον αγαπάει και ακόμα εάν δεν τον σέβεται. Τότε, μπορείτε να πάρετε τη μία κατεύθυνση της αλλαγής της πεποίθησης για το πραγματικό ερέθισμα ώστε να βγάζει άλλη ερμηνεία ή μπορείτε να πάρετε την ίδια ερμηνεία και να πείτε «Ας πούμε ότι δεν σ΄αγαπάει, παρόλο που είναι σε αμφισβήτηση αυτό, συζητιέται εάν το συμπέρασμά σου είναι σωστό ή όχι, αλλά ας πούμε ότι δεν σ΄αγαπάει, τι πιστεύεις γι΄αυτό, τι συναισθήματα έχεις και ποιες είναι οι πεποιθήσεις που δημιουργούν αυτά τα συναισθήματα;» με το ερέθισμα τώρα να είναι ότι όντως δεν με αγαπάει, το παίρνουμε σαν δεδομένο. Γι΄αυτό θέλει πάρα πολύ διευκρίνιση όταν ξεκινάτε την ενεργητική ακρόαση να είστε σίγουροι ότι έχετε πραγματικά ένα ερέθισμα και όχι μία ερμηνεία του ερεθίσματος. Και είναι δική σας εργασία γιατί οι άλλοι δεν καταλαβαίνουν τη διαφορά. Γι΄αυτούς είναι ένα δεδομένο, η ερμηνεία είναι δεδομένο. Δε με σέβεται, δε με αγαπάει, θέλει να με καταπιέζει, θέλει να με μειώσει· αυτά είναι δεδομένα μέσα στο μυαλό των ανθρώπων. Δηλαδή, έχουν μπερδέψει το ερέθισμα με την ερμηνεία.

Τότε, η πρώτη ενέργεια με τον άνθρωπο είναι να διευκρινίσουμε για ποιο λόγο καθόμαστε εδώ, ποιος είναι ο στόχος μας, τι θέλουμε να κάνουμε με αυτό το τέταρτο, με αυτή τη μισή ώρα, με αυτή την ώρα, μιάμιση ώρα που είμαστε μαζί. Και είναι πολύ σημαντικό ο άνθρωπος να το εκφράσει αυτό με δικές του λέξεις π.χ. «ο στόχος μου είναι να απελευθερωθώ από αυτό το συναίσθημα, ο στόχος μου είναι να βρω έναν διαφορετικό τρόπο να αντιμετωπίζω αυτή την κατάσταση.» Ο ίδιος πρέπει να ορίζει τον στόχο του. Τώρα, εάν εκφράζει ένα στόχο που βλέπουμε ότι ίσως δεν είναι ο πιο ουσιαστικός και σημαντικός μπορούμε να του κάνουμε ερωτήσεις. Ίσως οδηγώντας τον να ψάξει εάν υπάρχει κάποιος άλλος στόχος πιο εφικτός, που θα είναι πιο πολύ μία λύση για τον ίδιο από τον στόχο που έχει στον νου του. Και μερικές ερωτήσεις που μπορούμε να ρωτήσουμε εδώ είναι:

«Από όλα αυτά που έχουμε πει μέχρι τώρα – μπορείς άλλη μία φορά να μου πεις τι θέλεις; Μπορείς άλλη μία φορά να μου πεις τι νιώθεις; Μπορείς άλλη μία φορά να μου πεις τι είναι αυτό ακριβώς που σε ενοχλεί;»

Μη φοβάστε να ξαναρωτήσετε και να ξαναρωτήσετε διότι όσο προχωράει ο άνθρωπος όλο και αντιλαμβάνεται λίγο διαφορετικά το θέμα.

Ή μία άλλη ερώτηση: «Τι ακριβώς θα ήθελες εδώ; Δηλαδή, πώς θα ήθελες να είναι τα πράγματα εδώ; Τι θα ήθελες από τον άνθρωπο αυτό; Τι θα ήθελες από τον εαυτό σου; Τι θα ήθελες από τη ζωή αυτή τη στιγμή;» Δηλαδή, να θυμόμαστε ότι όλα βασίζονται στις ανάγκες.

Και μετά πάλι, έχουμε να διευκρινίσουμε όταν συζητάμε το ερέθισμα γιατί πολύ γρήγορα καμία φορά φεύγουμε από το αρχικό ερέθισμα και ο άνθρωπος αρχίζει να μιλάει για τα συναισθήματα που έχει για τον εαυτό του για τον τρόπο που αντιδράει προς το ερέθισμα. Τότε, έχουμε δευτερογενή συναισθήματα και τώρα το ερέθισμα για την ανάλυση είναι όχι αυτό που έγινε αλλά ο τρόπος που αντιδράει προς αυτό που έγινε. Σε τέτοια περίπτωση πρέπει να ρωτήσουμε τον άνθρωπο: Ποιο από τα δύο θέλεις να ερευνήσουμε; Το ερέθισμα ή την αντίδρασή σου προς το ερέθισμα; Τι προτιμάς αυτή τη στιγμή; Πού να δώσουμε την ενέργειά μας;

Πάντα ψάχνοντας για το ερέθισμα ψάχνουμε για τον κίνδυνο. Τι είναι αυτό που προκαλεί το αίσθημα του κινδύνου; Και ξέρουμε ότι θα είναι κίνδυνος για την αξία, την ασφάλεια, την ελευθερία ή την απόλαυση.

Υπάρχει ένα ερωτηματολόγιο που έχετε στα χαρτιά που είναι ανάμεσα σε αυτά που σας δίνουμε κάθε εβδομάδα «Πληροφορίες και Εργασίες για την Εκπαίδευση Συντονιστών της Αρμονικής Ζωής» που λέει «Κατάλογος ερωτήσεων για ενεργητική ακρόαση». Εδώ υπάρχει μία σειρά από πιθανές ερωτήσεις για τις πρώτες φορές που θα κάνετε ενεργητική ακρόαση. «Κατάλογος ερωτήσεων για ενεργητική ακρόαση» – είναι διάφορες ερωτήσεις που μπορείτε να ρωτήσετε για να μπείτε πιο βαθιά με τον άλλον.

Και σήμερα που θα χωριστείτε σε ζευγάρια και θα κάνετε μία εμπειρία ενεργητικής ακρόασης θα ήθελα να ακολουθήσετε αυτές τις ερωτήσεις. Τώρα, μπορεί να έρχονται άλλες ερωτήσεις στο νου σας και μπορείτε να ρωτήσετε άλλες ερωτήσεις αλλά θα ήθελα να μείνετε όσο το δυνατόν περισσότερο σε αυτό τον σκελετό γιατί μαθαίνετε τώρα, εάν θέλετε, όταν μαθαίνουμε το πιάνο μαθαίνουμε πρώτα τις νότες και μετά μαθαίνουμε να κάνουμε αυτοσχεδιασμό. Εντάξει; Τότε, θα ήθελα να μάθετε, να δείτε αυτές οι ερωτήσεις πως λειτουργούν, τι απαντήσεις φέρνουν και μετά να αρχίσετε να προσθέτετε άλλες ερωτήσεις.

Για τα συναισθήματα. Εφόσον έχουμε διευκρινίσει το συγκεκριμένο ερέθισμα…

  1. Πώς νιώθεις; Ποια συναισθήματα έχεις όταν γίνεται αυτό που συμβαίνει ή όταν δεν γίνεται αυτό που θέλεις; Καμία φορά το πρόβλημα είναι ότι συμβαίνει κάτι που δεν θέλουμε και άλλες φορές ότι δεν συμβαίνει κάτι που θέλουμε.
  2. Έχεις άλλα συναισθήματα γι΄αυτό που συμβαίνει ή που δεν συμβαίνει; Και πρώτα μας λέει τα συναισθήματα και μετά ρωτάμε: Έχεις άλλα συναισθήματα; Κι άλλα; Κι άλλα;
  3. Πώς νιώθεις για τον εαυτό σου όταν έχει αυτά τα συναισθήματα; Τι ρωτάμε τώρα; Για τα δευτερογενή συναισθήματα. Όταν νιώθει έτσι πώς νιώθει για τον εαυτό του;
  4. Σε ποιες άλλες περιπτώσεις νιώθεις παρόμοια συναισθήματα; Ζητάμε να δούμε εάν αυτό το συναίσθημα μέσα στη ζωή του είναι κάτι που έρχεται συχνά διάφορες στιγμές ή εάν είναι σπάνιο.
  5. Πόσος καιρός είναι που νιώθεις έτσι; Τη διάρκεια του συναισθήματος. Μας ενδιαφέρει η διάρκεια.
  6. Πόσο συχνά νιώθεις έτσι; Με όλες αυτές τις ερωτήσεις προσπαθούμε να καταλάβουμε μια γενική εικόνα του ανθρώπου γύρω από το συγκεκριμένο συναίσθημα. Όταν βλέπει ο άνθρωπος ότι είναι ένα συναίσθημα που παράγει συχνά, που έρχεται από διάφορα ερεθίσματα –αν συμβαίνει αυτό, γιατί μπορεί να μη συμβαίνει αυτό- τον βοηθάει να καταλάβει τη συμμετοχή του στη δημιουργία του συναισθήματος αυτού.
  7. Ένιωσες έτσι κάποια στιγμή όταν ήσουν παιδί;
  8. Υπάρχουν ή υπήρξαν στιγμές που, παρόλο που γίνεται ή γινόταν το ίδιο πράγμα (ή δεν γινόταν αυτό που ήθελες), καταφέρνεις να μη νιώθεις έτσι; Καταλάβατε την ερώτηση; Ο άνθρωπος λέει νιώθω πικραμένος και θυμωμένος επειδή έγινε αυτό και ρωτάμε: «Υπήρξαν φορές που έγινε αυτό και δεν ένιωσες πικραμένος και θυμωμένος;» Εάν μπορεί να βρει ο άνθρωπος μία φορά στην εμπειρία του που λειτουργούσε διαφορετικά απέναντι από το ίδιο ερέθισμα. Μπορεί να είναι με άλλον άνθρωπο, μπορεί να είναι με τον ίδιο άνθρωπο, μπορεί να είναι σε μια άλλη φάση της ζωής του. Είναι μία σημαντική ερώτηση γιατί εάν συμβαίνει, γιατί εάν υπάρχει μία απάντηση ναι, τότε σημαίνει ότι ο άνθρωπος έχει ένα ζωντανό βίωμα ότι μπορεί να λειτουργεί διαφορετικά απέναντι σε αυτό. Και βέβαια η επόμενη ερώτηση είναι «Πώς; Τι ήταν διαφορετικό εκείνη τη φορά που το κατάφερες να νιώθεις διαφορετικά;
  9. Ποιες είναι αυτές οι στιγμές; (ερωτ. 8) και
  10. Τι λες στον εαυτό σου αυτές τις στιγμές (ερωτ. 8) που σε βοηθάει να μη νιώθεις έτσι; Δηλαδή, τι είναι αυτό που κάνεις διαφορετικά μέσα σου που σου επιτρέπει να λειτουργείς διαφορετικά απέναντι σε αυτό.

 

 

Comments are closed.